Helft 15-plussers deed in 2024 vrijwilligerswerk – Meer vrijwilligers op platteland dan in de stad

(tekst: CBS)

Helft 15-plussers deed in 2024 vrijwilligerswerk

De helft van de mensen van 15 jaar of ouder heeft in 2024 vrijwilligerswerk gedaan. Vrijwilligers doen het vaakst vrijwilligerswerk voor sportverenigingen en het minst vaak voor arbeids- of politieke organisaties of vluchtelingeninstanties. In stedelijke gebieden doet een kleiner deel aan vrijwilligerswerk dan in niet-stedelijke gebieden. Dat blijkt uit het onderzoek Sociale samenhang en welzijn van het CBS, dat werd uitgevoerd onder 7,5 duizend mensen van 15 jaar of ouder.

Bijna 50 procent van de mensen van 15 jaar of ouder gaf in 2024 aan dat ze de afgelopen 12 maanden vrijwilligerswerk hebben gedaan. In 2023 was dit vergelijkbaar (49 procent). Het aandeel vrijwilligers nam na 2016 licht af, maar daalde relatief sterk in de eerste twee jaren van de coronapandemie. Het laagste niveau werd bereikt in 2021 (39 procent). Sindsdien is het percentage vrijwilligers weer gestegen.

Minste vrijwilligers onder 25- tot 35-jarigen

25- tot 35-jarigen en 75-plussers doen minder vaak dan gemiddeld aan vrijwilligerswerk (43 en 46 procent). Mensen met een hbo- of wo-opleiding doen vaker dan gemiddeld aan vrijwilligerswerk (57 procent).

Mensen die met een partner samenwonen en thuiswonende kinderen hebben, doen het vaakst aan vrijwilligerswerk (57 procent). Hiervan doet een relatief groot gedeelte vrijwilligerswerk bij school- en sportverenigingen (respectievelijk 22 en 23 procent). Alleenstaanden, zowel met als zonder thuiswonende kinderen, doen minder vaak aan vrijwilligerswerk (respectievelijk 41 en 43 procent).

Mensen vaakst vrijwilliger bij sportvereniging

Mensen geven het vaakst aan zich in te zetten voor sportverenigingen (16 procent). Dit wordt gevolgd door hobbyverenigingen (11 procent) en door vrijwilligerswerk voor de buurt en voor scholen (beide 10 procent). Mensen geven het minst vaak aan zich in te zetten voor arbeids- of politieke organisaties of vluchtelingeninstanties (beide rond de 2 procent).

Ook de sociale hulpverlening (zoals de voedselbank) wordt relatief weinig genoemd (bijna 4 procent). Toch is dit aandeel de afgelopen jaren wel gestegen, van 2012 tot 2021 was dit minder dan 2 procent. Ook het aandeel vrijwilligers voor jeugdwerkorganisaties is gestegen, in 2024 was 7 procent van de 15-plussers hier vrijwilliger, tegenover 4 procent in het jaar daarvoor. Hiermee ligt het weer op het niveau van voor corona.

Meer vrijwilligers op platteland dan in de stad

In zeer sterk stedelijke gebieden geeft 44 procent van de mensen aan vrijwilliger te zijn geweest in 2024, tegen 59 procent in de niet-stedelijke gebieden. Dit verschil is te zien in vrijwel alle soorten organisaties waar mensen vrijwilligerswerk doen. Bij vrijwilligerswerk voor de buurt is het verschil het grootst: in zeer sterk stedelijke gebieden zegt 8 procent van de mensen iets voor de buurt te doen, in niet-stedelijke gebieden is dit 18 procent. Ook het verschil bij sportverenigingen is relatief groot: dit varieert van 12 procent vrijwilligers in zeer sterk stedelijke gebieden tot 20 procent vrijwilligers in de niet-stedelijke gebieden.