(tekst: PEL)

REACTIE DAGELIJKS BESTUUR VERENIGING PEL OP DE NOTITIE “COLLECTIEVE ZORGVERZEKERING VOOR MINIMA”

In de notitie “Collectieve Zorgverzekering voor minima” van de hand van de v.m. sectormanager sociale zaken, (dhr. O. Herder) wordt gesteld dat de collectieve verzekering voor minima, de AV-Frieso moet verdwijnen. In plaats daarvan zouden minima het zgn. eigen risico geheel of gedeeltelijk vergoed moeten krijgen, zegt de notitie.

Het Dagelijks Bestuur van PEL vindt echter dat de vraag gesteld moet worden of we wel zonder een collectieve gemeentelijke zorgverzekering kunnen, die (let wel!) niet exact gelijk hoeft te zijn aan de huidige AV-Frieso.

Hieronder gaan we puntsgewijs in op de bovengenoemd manifest aangedragen argumenten.

Collectieve Zorgverzekering voor Minima, in Friesland de AV-Frieso.

Cliëntperspectief:

• Beperkt bereik van de doelgroep, minder dan 40%.

REACTIE: Eerst een algemene opmerking, geldig (statistisch) voor alle consumenten in Friesland:

LC van 23/12/17: “In Friesland is net als in Groningen en Zeeland minder belangstelling voor een aanvullende verzekering dan in de rest van het land. Dat concludeert vergelijkingssite Independer op basis van het zoekgedrag van 427.000 consumenten. Zo’n 30% van de Friese consumenten zoekt naar een basisverzekering, landelijk is dit 28,3 procent. Ook in zijn algemeenheid wordt minder vaak gekozen voor een aanvullende polis. Mensen kiezen vaak een basisverzekering met maximaal eigen risico.” Einde citaat.

Dit laatste gaat dan om een vrijwillig gekozen extra eigen risico van maximaal EUR 500,= boven op het verplichte eigen risico van EUR 385,= Deze keuze die op kan lopen tot gemiddeld EUR 73,75/mnd zelf te betalen ziektekosten raden we af voor mensen die in aanmerking komen voor de AV-Frieso. (minima) Waarbij we het nog niet hebben over de eigen bijdrage op bijvoorbeeld medicijnen, meeverzekerd tot EUR 230,= in het AV-Frieso pakket.

Overigens vinden we het verschil in keuze tussen deze 3 provincies en de rest van Nederland niet erg groot (30% versus 28,3 procent) Binnen de “minima-doelgroep” valt het percentage wat kiest voor de AV-Frieso (duurder dan de basisverzekering) ons op zich mee, hoewel het hoger zou kunnen, immers: alleen zo tegen de jaarwisseling, wanneer van zorgverzekeraar overgestapt kan worden, verschijnt er enige reclame in de gemeentelijke pagina van de Huis aan Huis. Wie echter al verzekerd is bij De Friesland, kan (indien hij voldoet aan de criteria) het hele jaar overstappen naar de AV-Frieso. Daar wordt niet of nauwelijks reclame voor gemaakt. Tevens zou de gemeente veel meer met reclame moeten werken (m.n. in de tijd dat men van zorgverzekeraar wisselt) via bijv. de lokale radio en tv, via social media zoals facebook, via twitter, instagram, linkedin, via de eigen website enz. Ook in die periode eens uitgebreid in een radioprogramma (van een uur) ingaan op het gemeentelijk minimabeleid (gratis) is een manier, plus dat een simpel foldertje of website printje in de hal van het stadskantoor geen kwaad kan. Verder kan gedacht worden aan het meegeven van een folder over de AV-Frieso bij het intake gesprek voor nieuwe klanten van een gemeentelijke uitkering. (bijstand, IOAW, IOAZ ed.)

Conclusie: omdat er minder reclame wordt gemaakt dan zou kunnen, is ook het aantal deelnemers lager dan zou kunnen. Het vervelende is dat het soms zo werkt: als “teveel reclame” gemaakt wordt, wordt het “te duur”, want de gemeente legt geld toe op de AV-Frieso. Dat laatste is een bewuste politieke keuze geweest. En *dus* wordt er niet “teveel” ruchtbaarheid gegeven aan het bestaan van de AV-Frieso, plus het hardnekkige misverstand dat de AV-Frieso alleen bedoeld is voor Leeuwarders in de bijstand.

In het verhaal wordt echter het deelnemingspercentage aangewend als argument om de AV-Frieso maar op te heffen, in plaats van te trachten de bekendheid te verbeteren. Waarmee de suggestie getracht wordt te wekken, dat maar weinig minima behoefte hebben aan de AV-Frieso.

Over de voorkeur van 30% van *alle* Friese consumenten voor een basisverzekering, waaronder dus ook een deel van de doelgroep zit, staan opmerkingen bij het volgende punt.

• Hoge maandpremie voor de deelnemende burger; in de meeste gemeenten rond € 132,- . vooral voor pakket Compleet, wat 13 van de 24 gemeenten alleen aanbieden.
• Geen (gedeeltelijke) vergoeding Eigen Risico van € 385,- per jaar.

REACTIE op de twee bovenstaande punten:

Wat is “een hoge maandpremie”? Dat is een relatief begrip, wat in relatie moet worden gezien met zowel de polis inhoud (het pakket) als met vergelijkbare gemeentelijke collectieve verzekeringen in Nederland. Het gaat om zowel: wat moet ik betalen als om: wat krijg ik als verzekerde in voorkomende gevallen voor mijn premie?

Op 9/12/17 was een van de onderwerpen in tv-programma Kassa dit soort gemeentelijke collectieve verzekeringen. De premies liepen uiteen van even meer dan 120 euro/mnd tot ong. 190 euro/mnd. Daaruit bleek dat Leeuwarden echt niet de duurste was. Van de website van De Friesland: premie basisverzekering in 2018 € 109,93 per maand (dit is inclusief 6% korting) premie aanvullende verzekering (AV Frieso Compleet) 24,25 per maand (dit is inclusief de bijdrage van de gemeente) premie basis en aanvullende verzekering in 2018 is € 134,18 per maand. Wie de AV-Frieso Compleet toch te duur vindt: alleen de basisverzekering, met 6 euro/mnd korting door gemeente Leeuwarden, kost 109,93. Een deel van de verschillen tussen diverse gemeenten wordt veroorzaakt door het verschil in het aanvullende deel van de pakketten: soms is het eigen risico geheel of gedeeltelijk meeverzekerd, als extra premie om dat geheel mee te verzekeren werd 30-40 euro/jaar genoemd is nog geen 4 euro/mnd.

De polis: in de basisverzekering zit altijd hetzelfde (rijk schrijft voor wat in basispakket moet zitten) maar het aanvullende deel maakt het verschil. Het is geen slecht pakket.

Voorbeelden: (AV-Frieso Leeuwarden 2018) 300 euro wordt vergoed eens per 3 jaar voor brillen of lenzen: dit is beter dan in veel andere aanvullende verzekeringen. De eigen bijdrage bij de WMO wordt vergoed tot 230 euro/jaar. Bij sommige medicijnen moet je (naast het eigen risico) ook nog een eigen bijdrage betalen. Een bezoek aan de huisarts is gratis, maar als hij een recept uitschrijft en je naast het eigen risico ook nog een eigen bijdrage moet betalen, heb je de neiging om het recept maar niet op te halen of zelfs de huisarts maar te mijden… Bij de AV-Frieso betaal je *geen* eigen bijdrage voor medicijnen. Is fysiotherapie nodig, dan worden alle medisch noodzakelijke behandelingen vergoed en niet slechts een beperkt aantal behandelingen.

Conclusies en suggesties:

– de Basisverzekering (met premiekorting) is los verkrijgbaar.

Suggestie: onderzoek of voor 4 euro bovenop deze gereduceerde premie een gehele of gedeeltelijke verzekering voor het eigen risico realiseerbaar is of verlaag de eigen bijdrage van de gemeente van 6% naar een lager percentage en dek de kosten van een extra verzekeringetje voor het eigen risico ook af, zodat de korting van basisverzekering plus eigen risico verzekering samen 6% is. (Budgettair neutraal voor gemeente.) Nieuwe naam zou kunnen zijn: AV-Frieso basis.

Waarom geen los verzekeringetje voor minima om eigen risico geheel of gedeeltelijk te dekken? Reden: omdat dan die minima die denken dat ze gezond zijn, redeneren: ik hoef toch niet of nauwelijks eigen risico te betalen. Hiermee vermindert het aantal deelnemers, namelijk alleen die minima die weten dat ze elk jaar hun eigen risico (grotendeels) op souperen, zullen belangstelling hebben om deel te nemen. Dit betekent relatief vaker uitbetalen voor De Friesland. Om de premie zo laag mogelijk te houden moet het draagvlak zo groot mogelijk zijn. (risicospreiding) Dit argument is steeds de afweging: knip je het totaalpakket AV-Frieso Compleet in aantal losse modules waarbij je vrij kunt kiezen: dit wil ik wel en dat niet?

Samengevat: wij zijn er voor dat wordt uitgezocht of bovenop de basisverzekering (met de 6% gemeentekorting) het eigen risico geheel of gedeeltelijk ook verzekerd kan worden tegen een beperkte premie. Dit aanvullend pakketje zit vast aan de basisverzekering om bovengenoemde redenen.

Uiteraard blijft daarnaast ook de “gewone” basisverzekering bestaan (zonder korting) omdat niemand verplicht kan worden tevens het aanvullende deel erbij te nemen. (Zorgverzekeringswet: alleen “een” basisverzekering is wettelijk verplicht.)

Een “eigen risico verzekering” *moet* in een aanvullende verzekering ondergebracht worden: het pakket voor de basisverzekering ligt wettelijk vast.

AV-Frieso Compleet toch te duur?

Suggestie: kijk de polis op het aanvullende deel kritisch na op meeverzekerde onderdelen waarvan vrij weinig gebruik wordt gemaakt. Is bijvoorbeeld een buitenland dekking beslist noodzakelijk? Zo ja, is het niet slimmer om voor die bijv. 14 dagen dat mensen met vakantie naar het buitenland zouden gaan, even voor die periode even “los” de buitenlanddekking bij De Friesland te regelen? [Op deze wijze kon dit bijv. in de 70-er jaren nog geregeld worden en omdat de periode maar kort was, stelden de kosten weinig voor.] En kijk of er een reisverzekering zit ingebouwd? Zo ja, kan die er niet uit? [Zou ook even los af te sluiten moeten zijn voor de periode dat men op reis gaat.] Houd tevens een onderzoek onder minima om o.a. uit te vinden of en zo ja hoeveel mensen de AV-Frieso Compleet te duur vinden. Dan weet je de mening van de potentiële klanten zelf.

• Zeer beperkte keuzevrijheid voor de burger, basisverzekering met aanvullend pakket. Slechts in 11 gemeenten is naast pakket Compleet ook keuze mogelijk voor pakket Compact voor toch nog een hoge maandpremie, in 7 gemeenten ook rond € 132,-.

REACTIE: waarom je niet teveel met losse modules moet werken, is hierboven uiteengezet.

In het spanningsveld tussen keuzevrijheid en premiehoogte denken we aan in totaal drie varianten voor de collectieve verzekering:

AV-Frieso basis: (met 6% korting) bestaande uit basisverzekering plus gehele of gedeeltelijke dekking eigen risico. Er is geen losse Basisverzekering meer met gemeente-korting.

AV-Frieso Compact: deze moet goedkoper zijn dan 134,18/mnd (AV-Compleet) Wat er exact minder moet zitten in het aanvullend pakket is een zaak van overleg. Wij kunnen uiteraard van alles voorstellen, maar dat heeft o.i. weinig zin: er zijn allerlei manieren om een kleiner en goedkoper aanvullend pakket samen te stellen.

AV-Frieso Compleet: er wordt door gemeente en DFZ gekeken naar die onderdelen waarvan weinig gebruik wordt gemaakt om de premie wat omlaag te brengen.

Mede gezien de tekorten op het Sociaal Domein vragen we niet om vanuit de gemeente meer geld bij te leggen op de collectieve minima verzekeringen, wel om de gemeentelijke bijdrage niet te verlagen.

• Het aanvullend pakket biedt op deze wijze geen maatwerk/menukeuze waarmee je zaken die je niet gebruikt, kunt uitsluiten (buitenlanddekking bijvoorbeeld).

REACTIE: wij zijn tegen het “teveel” met losse modules werken die vrij gekozen kunnen worden, vanwege draagvlak en risicospreiding van de te verwachten kosten. Wel pleiten we voor onderzoek van m.n. het duurste aanvullende pakket op onderdelen, waarvan weinig gebruik wordt gemaakt teneinde de premie iets omlaag te kunnen brengen bij gelijkblijvende bijdrage van de gemeente.

Wij denken dat met een AV-Frieso Basis, een AV-Frieso Compact en een AV-Frieso Compleet voldoende keuzevrijheid wordt geboden. (ons voorstel)

• Een aantal gemeenten beschouwt ten onrechte de AV-Frieso als een voorliggende voorziening en stelt dat daarom geen beroep gedaan kan worden op Bijzondere Bijstand voor kosten die in de AV-Frieso zijn verzekerd. De gemeente dwingt zo bijna tot deelname aan deze verzekering. Echter, alleen de basisverzekering is als verplichte verzekering een voorliggende voorziening, de aanvullende verzekering niet.

REACTIE: deze opmerking is juist. De gemeente Leeuwarden vergoedt zelfs helemaal geen ziektekosten uit de bijzondere bijstand, behalve in uitzonderlijke gevallen waarin sprake is van een noodsituatie.

• In het Aanvullende Pakket zitten onderdelen die aftrekbaar zijn voor de belasting en/of waarvoor een bijdrage gekregen kan worden van de Belastingdienst via de Tegemoetkoming Specifieke Zorgkosten. Tandheelkunde, orthodontie, fysiotherapie en steunzolen zijn voorbeelden daarvan.

REACTIE: De Belastingdienst zegt: Voorwaarden aftrek zorgkosten

Als u zorgkosten aftrekt, moet u rekening houden met de volgende voorwaarden:

U mag alleen kosten aftrekken die u maakt in verband met ziekte of invaliditeit.

U mag de kosten alleen aftrekken in het jaar waarin u die kosten hebt betaald.

U mag alleen het deel van de kosten aftrekken waarvoor u geen vergoeding kunt krijgen van bijvoorbeeld de (aanvullende) zorgverzekering of de bijzondere bijstand.

Als u de kosten eerst zelf betaalt en later een vergoeding van bijvoorbeeld uw zorgverzekeraar krijgt, mag u (dat deel van) de kosten niet aftrekken.

Wij kunnen u vragen om uw kosten aan te tonen. Bewaar dus uw rekeningen, de overzichten van uw zorgverzekeraar en uw bankafschriften.

U mag zorgkosten niet aftrekken als die onder het verplicht en/of vrijwillig eigen risico vallen.

U mag alleen het deel van de kosten aftrekken dat uitkomt boven een bepaald bedrag, het drempelbedrag.

Opmerking: een deel van deze kosten vormen dus al geen aftrekpost. Van de aftrekpost krijgt men het percentage terug van de belastingschijf waarin de top valt van het belastbaar inkomen. Dus ook maar een deel. Is men verzekerd voor deze kosten, dan krijgt men alles terug…

Naast een belastingaftrekpost “Specifieke ziektekosten” gaat het om een tegemoetkomingsregeling:

Waarom een tegemoetkoming?

Als u een laag inkomen hebt, houdt u een laag belastbaar inkomen over. Dan hoeft u ook maar weinig belasting te betalen. Misschien hebt u recht op heffingskortingen. Dat zijn kortingen op de belasting, afhankelijk van uw persoonlijke situatie. Door uw recht op heffingskortingen kan het zelfs zijn dat u geen belasting hoeft te betalen. Dit komt omdat het bedrag aan heffingskortingen hoger is dan de belasting die u moet betalen.

Hebt u uitgaven voor specifieke zorgkosten afgetrokken in uw aangifte en weinig of geen belasting betaald door uw recht op heffingskortingen? Dan maken wij een nieuwe berekening van de verschuldigde belasting. Dit keer zonder aftrek van de specifieke zorgkosten. Want als u die uitgaven voor specifieke zorgkosten niet had gehad, had u misschien een hoger bedrag aan heffingskortingen kunnen gebruiken. Krijgt u op basis van onze nieuwe berekening ook een teruggaaf? Dan krijgt u dat bedrag alsnog uitbetaald. Dit is de tegemoetkoming.

REACTIE: Wie van de minima is gewend na afloop van het kalenderjaar een belastingbiljet in te vullen? En hoe zeker is het dat Sociale Zaken een belastingteruggave niet gaat korten op de bijstandsuitkering? Ook al zou dat niet terecht zijn bij bepaalde teruggaven (op ziektekosten) dan nog levert dat veel problemen op met Sociale Zaken. Verder wordt het nog gecompliceerder de weg te vinden in het woud aan regelgeving, (een van de redenen waardoor minima in financiële problemen raken) hoe men weer een paar centen terugkrijgt: dan deels via de zorgverzekering en (pas het jaar daarna) een gedeelte (drempel en percentage belastingschijf) van deze specifieke ziektekosten.

Voor het misgelopen deel van sommige heffingskortingen (zie ook de bijlage met toelichting door de Belastingdienst) bestaat weliswaar een regeling, maar als men deze kosten uit zijn ziektekostenverzekering vergoed had gekregen, was het belastbaar inkomen door de ziektekosten aftrek niet zodanig gedaald dat men een stuk van zijn heffingskortingen mis was gelopen en de Belastingdienst dat vervolgens weer moet repareren!

Conclusie: dit deel van het verhaal gooit een deel van de ziektekostenaftrek over de schutting richting Belastingdienst en maakt het nodeloos gecompliceerd voor veel minima. Het wordt puur gebruikt als bezuinigingsargument om te betogen dat de AV-Frieso wel opgeheven kan worden.

• Er is inmiddels een groot aanbod ontstaan van collectiviteitskortingen van bv. vakbonden en cliënten- en patiëntenorganisaties waarmee vergelijkbare voordelen behaald kunnen worden.

REACTIE: Een typisch argument wat verwijst naar de “marktwerking”. Anders gezegd: de overheid hoeft op het punt van collectieve zorgverzekeringen niets meer te doen: er is toch immers keuze zat op “de markt”? Ten eerste word je dan niet lid van een organisatie uit affiniteit met hun doelstellingen, maar om aan hun collectiviteitskorting deel te kunnen nemen plus dat het riekt naar koppelverkoop. Bovenop die premie moet echter wel weer het lidmaatschap van die organisatie bij de kosten worden gerekend, maar daar wordt niet over gerept.

Als onderdeel van gemeentelijk minimabeleid.

• De Collectieve Zorgverzekering voor Minima (CZM) is een belangrijk onderdeel van het gemeentelijk minimabeleid. Met een bijdrage van gemiddeld genomen € 16,- per deelnemer per maand (€ 192,- per jaar) gaat het hier om forse bedragen.
• Deze forse bijdrage komt maar bij minder dan 40 % van de doelgroep terecht.

REACTIE: indirect wordt hier de deelnemers verweten dat andere minima buiten de boot vallen omdat zij geen profijt hebben van de gemeentelijke bijdrage. Het had andere minima die aan de toelatingscriteria voldoen ook vrij gestaan om deel te nemen aan de AV-Frieso. Als we het aantal mensen in de bijstand ruwweg schatten op 6000 en (omdat ook andere minima deel mogen nemen) het aantal deelnemers op de helft inschatten op geen 2400 (40%) maar ongeveer 3000 dan kost dat de gemeente per jaar ongeveer 3000 x 192 euro is 576.000 euro, zeg 600.000 euro/jaar. Het begrip “forse bedragen” is relatief indien men dit bijvoorbeeld vergelijkt met de gemeentelijke bijdrage van 9 miljoen euro aan CH2018 of met de gemeentelijke bijdrage voor het nieuwe Cambuurstadion of met de kosten voor het vernieuwde Europaplein. Men kan daar van alles van vinden, eventueel uitgaan van het Engelse spreekwoord “It’s no use crying over spilt milk”, maar in dat licht bezien gaat het hier om peanuts… Of is hier sprake van “Pennywise pound foolish”?

• De bijdrage wordt gedeeltelijk gegeven in de vorm van een bijdrage in de premie en gedeeltelijk in de vorm van rechtstreekse vergoeding van bepaalde kosten aan de verzekeraar.
• Gemeenten kunnen slechts kiezen uit een combinatie van basisverzekering met bestaande Aanvullende pakketten van de zorgverzekeraar en dit aanvullen met een gemeentelijk pakket (geen verzekeringspakket), waarvoor de rechtstreekse vergoeding aan de zorgverzekeraar wordt betaald.

REACTIE: er zijn op dit moment drie keuzemogelijkheden: Basisverzekering met wat korting, de AV Compact en de AV-Comfort. Indien een goed pakket samengesteld kan worden (wat o.i. het geval is) uit basis + een bestaand aanvullend pakket plus eigen toevoegingen door de gemeente aan dat pakket, dan vragen wij ons af wat hier het probleem is.

• Gemeenten beschouwen de zorgverzekeraar als een strategische partner bij het Zorg- en Ondersteuningsbeleid in het sociaal domein. Deze relatie is van invloed op de rol van contractpartij bij de CZM.

REACTIE: ook voor de gemeente is het makkelijker en goedkoper (bijzondere bijstand maakt individuele beoordeling nodig van elke aanvraag wat x fte kost) als mensen via de AV-Frieso ziektekosten vergoed krijgen waarvoor zij anders wellicht bijzondere bijstand hadden aangevraagd.

Positie Zorgverzekeraar De Friesland (DFZ):

• De Collectieve Zorgverzekering voor Minima (CZM) is een verliespost voor vrijwel alle zorgverzekeraars. De eerste zorgverzekeraar, Het Zilveren Kruis, heeft in Drenthe al aangekondigd met de CZM te stoppen.

REACTIE: dit stelt de opsteller van het verhaal. Maar kennelijk vindt De Friesland de bijdragen van de deelnemende gemeenten ook voor 2018 voldoende, anders had bijv. Leeuwarden meer moeten bijdragen dan 192 euro/jaar/deelnemer. Van DFZ zelf hebben we althans in het openbaar tot nu toe niet dit soort signalen gehoord.

• DFZ is net als het Zilveren Kruis, onderdeel van Achmea. De relatieve zelfstandigheid van DFZ als regionale verzekeraar eindigt in 2020. Het is maar de vraag of DFZ dan nog ruimte houdt te investeren in een verliesgevend regionaal product als de AV- Frieso.

REACTIE: het verhaal is waarschijnlijk veel gecompliceerder: DFZ in totaliteit maakt winst, maar een verliesgevend onderdeel van de moedermaatschappij Achmea wordt hiermee samengevoegd.

Voor de rest: zie de reactie hier boven.

• De zorgverzekeraar betaalt een onzichtbare, onbekende maar waarschijnlijk aanzienlijke bijdrage aan het bemiddelende bureau BS&F. Deze bijdrage heeft uiteraard invloed op de korting van de gemeenten. Het bureau pretendeert te werken in opdracht van de gemeenten, in de praktijk maakt een kleine kerngroep van gemeenten een keus uit door het bureau voorgelegde mogelijkheden van invulling van het pakket.

REACTIE: de suggestie hier is dat BS&F eigenlijk alleen wat mogelijkheden op papier zet, maar dat een klein groepje gemeenten het echte werk doet. Wij kunnen dat niet beoordelen, maar BS&F werkt uiteraard niet gratis. Daar hoeft op zich niets mis mee te zijn, hoewel onduidelijk is wat BS&F (voor geld) DFZ voor diensten biedt, maar hier ligt wellicht een besparingsmogelijkheid: Kan dat kerngroepje gemeenten voor alle deelnemende gemeenten niet beter zelf onderhandelen, zodat DFZ BS&F kan afdanken? En vervolgens de besparing kunnen benutten om met nog wat scherpere tarieven te komen of om althans verliesgevendheid voor de AV-Frieso (zo daar daadwerkelijk sprake van zou zijn) te vermijden?

Conclusie: (in het verhaal)

Voor de burger met een laag inkomen is om de Collectieve Zorgverzekering voor Minima niet meer een doeltreffend instrument voor het bestrijden van hoge zorgkosten. Dit geldt om verschillende redenen ook voor gemeenten en zorgverzekeraars.

REACTIE: Mede gezien de voorgaande reacties zijn we het hiermee oneens. In het bijbehorende Manifest Zorg voor de minima wordt tevens gesteld dat er “Ruimhartige bijzondere bijstand voor niet gedekte zorgkosten moet komen” waarbij de AV-Frieso dus niet meer bestaat. Hiermee zijn we weer terug bij “af”: alles weer net als vroeger apart aanvragen, wachten en afwachten of de aanvraag gehonoreerd wordt of afgewezen. Bij de gemeente betekent het meer werk en dus hogere uitvoeringskosten, want alles moet per aanvraag beoordeeld worden. Nu heb je met ziektekosten een voorziening, dan heb je een beslissing: wel/niet bijzondere bijstand. Op bijzondere bijstand moet je na een aanvraag wachten: dat kan vaak niet als het om ziekte gaat.

Uitgangspunten voor een alternatief: (zie ook Manifest Zorg voor de minima)

• Volledig bereik van de doelgroep.

REACTIE: als hiermee wordt bedoeld dat de gewenste “ruimhartige bijzondere bijstand” de hele doelgroep bereikt, dan is dat per definitie onjuist: de bijzondere bijstand kent veel strakkere regels t.a.v. het vermogen wat je zelf mag hebben, dan de algemene bijstand zelf. (zowat 6000 euro voor een alleenstaande) Alleen de mensen die geen of nauwelijks enig vermogen hebben zullen dan via bijzondere bijstand hun niet verzekerde zorgkosten via de bijzondere bijstand terug krijgen.

• Nu de regering het Eigen Risico op € 385,- houdt, is het betalen daarvan het meest voelbaar in de portemonnee van de burger met een laag inkomen met zorgkosten. Maak het eenvoudig en geef prioriteit aan (gedeeltelijke) vergoeding van het Eigen Risico.
• Maximale keuzevrijheid voor ook de burger met een laag inkomen.
• Optimaal benutten van andere collectiviteitskortingen op basis- en aanvullende verzekering.
• Optimaal benutten van andere compensatiemogelijkheden zoals belastingteruggaaf en Tegemoetkoming Specifieke Zorgkosten.

Zie hier onder bij REACTIE:

Elementen voor een alternatief gemeentelijk instrument op basis van deze uitgangspunten:

• Bij contracten voor een collectiviteitsverzekering met meerdere verzekeraars wordt nooit de volledige doelgroep bereikt. Bovendien neemt dan ook het belang van de zorgverzekeraar af en wordt de korting vermoedelijk lager. De keus moet vallen op een andere vorm dan een collectiviteitsverzekering.
• Gemeenten zetten minstens het gehele bedrag dat nu gemoeid is met de CZM in voor een gemeentelijke regeling tot vergoeding van het Eigen Risico (of een deel daarvan, afhankelijk van berekening van de kosten) bij alle zorgverzekeraars.

REACTIE: een verzekering van het eigen risico mag volgens de opsteller geen collectiviteitsverzekering zijn, maar ook geen bijzondere bijstand. Er wordt gesproken over “een gemeentelijke regeling bij alle zorgverzekeraars” tot vergoeding van het Eigen Risico.

Het aanvullende deel van de AV-Frieso bestaat echter nu ook al uit het AV-pakket AV-Extra (ongeveer) plus een gemeentelijk deel, (pamflet 2^e alinea, 3^e stip) dus wat is het verschil met de huidige praktijk? Alle zorgverzekeraars rechtstreeks wat gemeentegeld geven zodat ze als je een basisverzekering hebt, niet meer een rekening sturen voor je Eigen Risico? Het maakt op ons de indruk dat men iets extra’s in de basisverzekering wil onderbrengen, maar iets moet bedenken omdat men weet dat dat niet toegestaan is. Die zorgverzekeraar moet dan ook weten of je wel tot de doelgroep behoort qua inkomen en qua vermogen. (Enige jaren terug werd ook plotseling vanuit dezelfde hoek als waar nu dit pamflet wegkomt, bepleit dat ook naar het vermogen moest worden gekeken alvorens men toegang had tot de AV-Frieso. Dit in feite bezuinigingsvoorstel werd daarna door de gemeente overgenomen. De bewering toen van de gemeente dat dit altijd al zo was geweest, was onjuist: toenmalige aanvraagformulieren vroegen niet naar vermogen/spaargeld.)

Om een willekeurige basis- of aanvullende verzekering te krijgen hoef je nu niet je inkomen en vermogen op te geven, dan wel. En als je nu in de AV-Frieso zit, is duidelijk tot welke doelgroep je behoort.

• Gemeenten zorgen voor actieve gratis ondersteuning bij het zoeken naar een andere geëigende collectiviteitskorting voor de burger.
• Gemeenten zorgen voor actieve gratis ondersteuning voor het verkrijgen van compensatie via belastingteruggaaf en Tegemoetkoming Specifieke Zorgkosten.

REACTIE: In het Manifest Zorg voor de minima staat tevens: “Faciliteren van hulp bij kiezen en aanvragen van zorgverzekering en tegemoetkoming.”

Hier staat feitelijk: de gemeente moet niet zorgen voor dit of voor dat, de gemeente moet weer een (kernactiviteit van een) welzijnsclub geld geven en dat gaan zij wel met deze “ondersteuning” op de loop “namens de gemeente”. Het bekende spel wordt weer gespeeld: mensen zijn dom, zelf kunnen ze niets maar wij gaan ze weer “begeleiden”. (In ruil uiteraard voor gemeentelijke subsidie…) Tevens wordt weer een instantie als “zeef” (?) of “Toegangspoort bewaker” (?) tussen aanvrager en gemeente geschoven.

OPMERKING: bij PEL kun je gratis advies krijgen plus gratis prints van een paar goede vergelijkingssites voor zorgverzekeringen op internet. En geld van de gemeente daarvoor hoeven we ook niet. En mocht er geen gemeentelijke collectieve verzekering meer bestaan, dan leggen we ook graag uit hoe het zit bij de belastingen en aftrek bijzondere ziektekosten…

Tot slot.

In november dit jaar en maart volgend jaar zijn er gemeenteraadsverkiezingen. Benader met de uiteindelijke keus voor een alternatief de politieke partijen en de nieuwe collegepartijen om in de collegeprogramma’s een alternatief per 2019 opgenomen te krijgen.

REACTIE: het hele verhaal kan dienen als een panklaar verhaal voor een College van B&W om opheffing van de gemeentelijke collectieve zorgverzekering mee te onderbouwen en om de druiven minder zuur te maken wordt een compromis voorgesteld: de gemeente moet het eigen risico voor minima compenseren. Dit zou zomaar kunnen wijzen op een een-tweetje… Wij houden het er op dat dit laatste goedkoper uitpakt voor de gemeente dan nu de gemeentelijke bijdrage voor de AV-Frieso. In zoverre blijft het in feite een bezuinigingsverhaal. Wij denken dat het altijd belangrijk zal zijn een gemeentelijk minimabeleid te blijven voeren en dat dit niet aan de “vrije markt” van collectieve zorgverzekeringen kan worden overgelaten en we ook niet terug moeten naar vroeger toen je voor allerlei zorgkosten eerst bijzondere bijstand moest aanvragen.

Dagelijks Bestuur vereniging PEL

Leeuwarden, 31/12/2017

Ondertekening oorspronkelijke stuk:

Leeuwarden, 29-10-2017 (OH)