Organisatie SNN heeft geen zin om klare wijn te schenken

Van onze correspondent

Onderzoek naar organisatie SNN. Misschien te veel directeuren?

Op 29 juni vergadert het Algemeen Bestuur (AB) van het Samenwerkingsverband Noord Nederland (SNN). In het SNN werken de provincies Drenthe, Frysl�n en Groningen samen.

Het belooft een interessante bijeenkomst te worden. Binnen SNN is het Algemeen Bestuur het enige orgaan, dat in het openbaar vergadert. De rest van het SNN (Dagelijks Bestuur, Bestuurscommissies, PoHo�s en een bont geheel van ambtelijke groepen) geeft er de voorkeur aan in beslotenheid de burger te dienen. De aandacht in het algemeen Bestuur richt zich op dit moment vooral op de vraag welk onderzoek er naar de organisatie van SNN moet worden gedaan. Zowel provinciale staten van Frysl�n als van Groningen hebben onlangs diepergaand onderzoek gevraagd. Frysl�n stelt voor het onderzoek door de Noordelijke Rekenkamer te doen uitvoeren.

Aanleiding tot de wens van de provincies was het accountantsrapport bij de jaarrekening 2009 . Daarin werd onder meer geattendeerd op een greep in de reserves van maar liefst � 17,2 miljoen. Verder bleken er nogal wat vorderingen van het rijk in verband met mogelijk ten onrechte toegekende subsidies.

De directeur van SNN, de heer Engelsman, toonde zich in een recent interview met de Leeuwarder Courant verongelijkt over de wensen van de provinciale staten. Engelsman – voormalig VVD-baron in het Groningse – toonde zich ook eerder al kritisch ten opzichte van de provincies, die naar zijn mening teveel in zijn SNN-keuken willen meekijken. Instanties, die bij hem controles uitvoeren – zoals onlangs het ministerie van Financi�n – rekent hij al evenmin tot zijn vrienden. Volgens hem �leken het wel douaniers die de laatste slof sigaretten aan het zoeken waren.�

De directeur lijkt de laatste tijd wat om zich heen te slaan. Vaak een teken van toenemende nervositeit. Zijn soms ongenuanceerd ogende uitspraken lijken niettemin de dekking te hebben van zijn superieuren, zoals de Commissarissen der Koningin in de drie provincies. De interne bestuurlijke en ambtelijke verhoudingen, waar het provincies en SNN betreft, vertonen al langere tijd raadselachtige trekken. Zo verklaarde de heer Jorritsma, Commissaris van Frysl�n, nog niet zo lang geleden �kotsmisselijk� te worden van de discussies. De staten dachten, dat hij niet zozeer de discussies , maar de statenleden zelf bedoelde.

Het voorstel, dat het Dagelijks Bestuur nu aan het algemeen Bestuur doet is �om met een plan van aanpak te komen voor een toekomstgericht onderzoek�. Dat klinkt nog niet al te voortvarend. Daar komt bij, dat plotseling een oud rapport uit 2006 van een adviesbureau wordt genoemd als basis voor dit nieuwe onderzoek. Verder zullen er – zo valt in de stukken te lezen – nog andere evaluatierapporten moeten worden afgewacht.

Wie eerdere discussies over het functioneren van de SNN-organisatie heeft meegemaakt, zal dit bekend voorkomen. Het motto is vooral geen klare wijn te schenken, maar steeds te verwijzen naar nog niet goed te voorziene komende ontwikkelingen, al bestaande en nog onderweg zijnde evaluaties , en belangstellende buitenstaanders op hun onbekendheid met de materie te wijzen.

Conclusie is dan meestal voort te gaan op de bestaande voet. Dit gaat ten koste van de frisse blik en een creatieve benadering. Een klein voorbeeld: de in omvang toch overzichtelijke SNN-organisatie bezit een algemeen directeur, en een directeur van de Uitvoeringsorganisatie (UO). Dit lijkt er al ��n te veel. Daar komt nog bij, dat de deelnemende provincies elk ook nog een programmadirecteur bezitten. Met zoveel directeuren zou het toch allemaal als een trein moeten lopen. Of lopen ze elkaar juist in de weg? Waarom functioneren de provinciale directeuren niet bij toerbeurt als algemeen directeur. Dat is toch ook het geval met de bestuurlijk voorzitter (de Commissarissen van de Koningin)?

In het genoemde accountantsrapport bij de jaarrekening 2009 is een tot de top-tien horende bevinding, dat de SNN-organisatie �kwetsbaar� wordt genoemd. Merkwaardig, niet alleen vanwege al die directeuren, die toch in staat zouden moeten zijn om de trein een zweeftrein te laten lijken. Merkwaardig ook, omdat het rapport uit 2006 van het adviesbureau tot de conclusie leidde, dat �door vergroting van de flexibiliteit, het verminderen van de kwetsbaarheid, de verhoging van de professionaliteit een toekomstbestendige SNN-organisatie kan worden opgebouwd.� Tussen 2006 en 2010 is het dus blijkbaar weer niet gelukt tot de vereiste organisatorische ingrepen te komen.

In kringen rond SNN wordt met meer dan normale belangstelling uitgekeken naar het verloop van de vergadering van het Algemeen Bestuur. Zijn de statenleden bereid om de rug recht te houden en over te gaan tot een houtsnijdend onderzoek, gericht op de organisatie inclusief het functioneren van personen op sleutelposities? Of laten de statenleden de invulling van het onderzoek over aan de organisatie, en betrokken functionarissen, zelf. Oftewel, hoe onafhankelijk
kan het onderzoek zijn?

Het woord is aan de statenleden, die hun kiezers volgend jaar gaan ontmoeten.