NEA-onderzoek: Behoorlijke terugval in groei transportsector

(tekst: NEA Transportonderzoek)

Behoorlijke terugval in groei transportsector

NEA verwacht dat de stijging in het totaal vervoerde volume in 2011 zal blijven steken op 1,5%. In juli gaf NEA nog een groeiverwachting af van 2,1%. Het optimisme waarmee 2011 is ingegaan is afgezwakt, met name door de schuldencrisis in Europa. De financi�le onzekerheid heeft de verwachtingen dermate sterk be�nvloed dat deze de re�le economie en daarmee de vervoersmarkten raakt. De toegenomen onzekerheid vertaalt zich in lager consumentenvertrouwen, lagere productie, kleinere voorraden en daarmee een lager transport volume dan eerder werd verwacht. Voor 2012 verwacht NEA dat de groei in het totale transportvolume beperkt zal zijn tot 1,3% ten opzichte van 2011. Dit betekent nog steeds een groei, maar wel een behoorlijke terugval ten opzichte van eerdere schattingen.

NEA publiceert de 10e uitgave van de ‘Korte Termijn Voorspeller’ (KTV). In dit rapport is rekening gehouden met de aangepaste groeicijfers van het Centraal Plan Bureau die ook gebruikt zijn voor de Miljoenennota. De onzekerheid rond het daadwerkelijke verloop van de economie is de laatste maanden toegenomen. Na de enorme krimp in 2009 ging de economie weer in opwaartse richting, maar de snelheid van het herstel is afgenomen. Daarbij vormt de aanhoudende onrust op de financi�le markten een belangrijke neerwaartse risico voor de economie die mogelijk Europa terug kan laten vallen in een recessie. In de laatste raming van de Korte Termijn Verkenner is hier niet vanuit gegaan.

Volumegroei in wegvervoer vertraagd
In 2010 nam het volume in het wegvervoer toe met 3,1% ten opzichte van 2009. Voor 2011 wordt een groei van 1,2% verwacht. Deze groei komt in belangrijke mate voort uit de internationale aan- en afvoer en veel minder uit de binnenlandse markt. Vooral de chemische sector, de metaalsector en uit eindproducten & containers dragen bij aan deze groei. NEA verwacht dat het vervoer van bouwmaterialen in 2011 nog steeds afneemt, als gevolg van de malaise in de bouw van woningen en kantoren.

Ingezet herstel binnenvaart zwakt af
In 2009 verloor de binnenvaart 12,6% van het ladingpakket ten opzichte van 2008. In 2010 veerde de vraag op met een groei van 4,5% ten opzichte van 2009. Voor 2011 wordt nog een groei verwacht van ongeveer 1,8% en in 2012 1,4%. Dit betekent dat het verwachte volume voor 2011 nog altijd 7% onder het niveau ligt van het jaar 2008. Het sterkste herstel van de vervoersvraag is in 2011 zichtbaar in het vervoer van kolen, ertsen, metalen en chemische producten. Het vervoer van bouwmaterialen is nog steeds dalende, voor 2011 wordt gerekend op een daling van 1,5% ten opzichte van het volume in 2010.

Volume in spoorvervoer blijft groeien
Het spoorvervoer kende in 2010 een volumegroei van bijna 10%. Door de aantrekkende volumes in voornamelijk de metaal-, chemie- en containersector kon het spoorvervoer aanzienlijk groeien. Ondanks de heersende onzekerheid in de markt, is de verwachting dat ook in 2011 de volumestijgingen zullen doorzetten, zij het in een lager tempo (+4,3%). Voor 2012 wordt een lagere groei van het spoorvervoer verwacht van 2,5%. Dit valt of staat met de ontwikkeling van de wereldhandel; ofwel het containervervoer en de staalindustrie. De raming voor het spoorvervoer komt momenteel het gunstigst uit ten opzichte van de andere modaliteiten.

Transporttarieven wegvervoer blijven nagenoeg gelijk
De transporttarieven zijn over de gehele linie gelijk gebleven, op een beperkt aantal deelmarkten is een stijging waargenomen in het eerste halfjaar van 2011. In tijden van piekdrukte is het tekort aan capaciteit in het wegvervoer merkbaar. Dit heeft nog niet tot sterk stijgende tarieven geleid in het wegvervoer.

Vrachtprijzen binnenvaart sterk gestegen door laag water situatie
In de binnenvaart zijn in het eerste halfjaar de tarieven onder meer gestegen door de langdurige laagwater situatie als gevolg van het droge voorjaar. Dit resulteerde tijdelijk in schaarste in scheepsruimte waardoor prijzen opliepen in combinatie met laag water toeslagen. Dit betekende een incidentele opleving in de inkomsten van binnenvaartondernemingen. De financi�le situatie blijft echter een punt van zorg gezien de vertraging van de groei in ladingstromen in combinatie met de overcapaciteit aan schepen.