Leeuwarden en ook Heerenveen-Groningen aan de S-Bahn?

(tekst: rapport over regionaal spoornetwerk)

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

1

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

Programma Hoogfrequent Spoor in Noord-

Nederland.

Kansen en bedreigingen om het Noord-Nederlandse

spoornetwerk naar een kwalitatief en hoogwaardiger

niveau te brengen.

Regio Groningen Assen de spin in het netwerk

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

2

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

Inleiding en korte geschiedenis.

De reden om dit document te schrijven is dat de Regio GroningenAssen2030 sinds het

afscheid nemen van de het project Regiotram. Werkt met een noodverband dat bestaat

uit een busnet. Algemeen bekend is ook dat Groningen HS een probleem heeft met de vele

bussen.

Groningen Assen en het noordelijk landsdeel beschikken over een redelijk dichte

spoorinfrastructuur die ook gebruikt kan worden.

 

Kolibri-project

 

:

De basis werd ooit gelegd met het Kolibiproject van Provincie Groningen. Het idee is

ontstaan toen de NS nog de volledige heerschappij over het hele spoornetwerk had. Uit al

haar uitingen in die periode, blijkt dat de NS wilde stoppen met de exploitatie van de

noordelijke spoorlijnen. Ook doet en deed NS erg moeilijk over het toevoegen van extra

Stations/Haltes.

Eind jaren ’80 vorige eeuw werden er alternatieve plannen bedacht om de hegemonie van

NS te omzeilen. Halverwege jaren ’90 onder Gedeputeerde Muschenga werd het plan

“Kolibri” geïntroduceerd. Dit voorzag in een uitgebreid lightrail netwerk in de agglomeratie

Groningen Assen. Dit plan heeft lang op de plank gelegen en kwam bovendrijven na het

afserveren van de hogesnelheidslijn naar het noorden.

 

Regiotram

 

:

Na het afserveren in 2007 van de hogesnelheidslijn naar het Noorden is in 2008 meteen

begonnen met het project Regiotram. De plannen bestaan feitelijk uit 2 delen: Raamwerk

Regiorail en de Regiotram die door de stad Groningen moet gaan rijden. Zoals bijvoorbeeld

bij Randstadrail. In de plannen werd volledig op de binnenstedelijk trajecten ingezet.

Groningen HS – Zernike en Groningen HS – UMCG – Kardinge. De Regiotram mocht van

Prorail ook niet op het normale spoor de regio in.

Het Raamwerk Regiorail was een van de beste delen uit het totale plan. Dit doet ook recht

aan de oplossing om het gebruik van de auto van buiten de stad Groningen in een

percentage flink naar beneden te brengen.

In dit dispuut is Arthur Kamminga met een alternatief gekomen om Zernike per trein te

ontsluiten. Dit is bekend als Plan-B. Op de basissuggestie valt niets aan te merken.

 

Netwerkanalyse 2013

 

:

Uit de nieuwe versie van de Netwerkanalyse 2013 van de Regio Groningen-Assen die

opgesteld werd nadat in 2012 het project Regiotram sneuvelde. Hieruit is ook een

Hoogwaardig Openbaar Vervoer concept gekozen. Maar deze oplossing voorziet alleen

bussen. De druk op het wegennet van de stad Groningen zal blijven toenemen. Daarbij is

op bepaalde plaatsen te weinig ruimte om mooie vrij liggende busbanen aan te leggen.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

3

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

 

Internetforums/inspraak gemeenteraad

 

:

Ik vraag me af waarom er niet vanuit de Regio GroningenAssen vaker actief op bepaalde

internetforums meegekeken wordt? Want de beste plannen hebben vaak meerdere vaders

om het zo maar te noemen. Gedurende de tramdiscussie had men hierop al alternatieven

kunnen vinden. Ook bij de gemeente Groningen en de Provincie zijn de nodige insprekers

geweest. Waarin betrokken burgers op bepaalde details hebben gewezen of dat de focus

al verkeerd lag. Arthur Kamminga was en is een actief deelnemer in het geheel via tal van

kanalen.

Zeker in het kader van de aanpak van een stuk belangrijk infrastructuur de A7/N7 zuid in

de stad. Naast mij zullen er mogelijk meer mensen hebben gezegd, dat van buiten naar

binnen werken slimmer is. Hierbij ook extra haltes genoemd voor het Regiorail netwerk.

 

HOV bus

 

:

Uit de netwerkanalyse kwam de HOV bus als beste alternatief uit de bus? Maar kijkend

naar de duur dan gaat deze niet verder dan 2017 als het einde van de busconcessie er is.

Zijn er mogelijkheden om in de Regio GroningenAssen om het aantal bussen in de

agglomeratie naar beneden te brengen? Ja, die alternatieven zijn aanwezig. Maar dan

moet de infrastructuur en de spelers anders benaderd worden.

 

Wat is er nodig voor een S-Bahnsysteem

 

?

Het voorbeeld zijn de Duitse Metropolregionen zoals Hamburg. Haar S-Bahnnetwerk reikt

in een ruime straal om de stad Hamburg. Dit hoogfrequent en wordt ook nog steeds

stapsgewijs uitgebouwd. Er zijn genoeg mogelijkheden om het spoornetwerk in Groningen

Assen te verbeteren. Dit komt ook de frequenties ten goede. Met bovenleiding worden

treinen met aanvangssnelheden ook sneller, dus kunnen op een andere manier dichter op

elkaar rijden. Her en der zal stevig geïnvesteerd moeten worden in spoorverdubbeling om

de frequenties mogelijk te maken. Ook in de beveiliging van ATB-vv naar ETRMS Level 2.

In de nabije toekomst spelen een aantal projecten die hier van belang zijn. Tevens is dit

weer een verdere hoogwaardige uitbouw van het spoorsysteem. Een van de dingen waar

verder naar gestreefd hoort te worden dat ook Groningen – Leeuwarden compleet te

verdubbelen. Het wordt aantrekkelijker nu de spoorlay-out bij het Groninger Hoofdstation

eenvoudiger wordt.

Hierbij zou wel rekening moeten worden gehouden dat er altijd een mogelijkheid er altijd

de relatie tussen de noordelijke lijnen en de lijnen naar de Randstad. Dit ook vanwege de

mogelijkheid van Leeuwarden – Assen. Die optie hoort mogelijk te blijven voor de

Stadsregio Groningen-Assen.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

4

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

 

Het noordelijke spoornetwerk

 

Een overzicht van het noordelijke spoornetwerk.

 

Op dit moment loopt er ook een verdere studie naar Groningen – Veendam – Stadskanaal. Dit is

een goede aanvulling op het S-Bahnsysteem want rondom Groningen. In Duitsland lopen de SBahnen

met een cirkel van soms wel 100 kilometer rondom de betreffende stad.

Ook de mogelijkheid om verder gebruik te maken van het bestaande spoornet rondom de stad

Groningen verdient een verdere verdiepingsslag. Zoals het onderliggende kaartje het goed

weergeeft.

Het raamwerk Regiorail wat een basiskader geeft in mogelijke denkrichtingen om toch minder met

bussen te doen en meer met regionale treinen. Dit raamwerk heeft al gedurende het tramproject

voor de nodige discussie geleid op internet en daar zijn leuke oplossingen uit voort gekomen.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

5

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

Op deze pagina het officiële kaartje wat vanuit het projectbureau Regriotram bedacht is om de

knelpunten in het openbaar vervoer in de agglomeratie Groningen – Assen het hoofd te bieden.

Kaartje Raamwerk Regiorail

Uiteindelijk zou het ontwerp voor het project Regriotram er zo uit moeten zien:

Het eindbeeld van de Regiotram in verschillende faseringen

Zoals in de inleiding al vermeld dit plan is ontstaan om buiten de NS om te kunnen werken. Die

voor de Regio Groningen – Assen niet op haar hardst gaat lopen. Deze concessie zou op een

bepaald moment meekunnen draaien in de aanbesteding voor het personenvervoer per spoor

waar de provincies Groningen en Friesland gezamenlijk verantwoordelijk voor zijn.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

6

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

Met de finale versie als het uitgevoerd zou zijn dan zal ook de Provincie Drenthe horen mee te

draaien in de aanbesteding van regionaal personenvervoer per spoor. Een van de bestuurlijke

neveneffecten is al wel dat er gedacht wordt aan een OV autoriteit op Noord-Nederlandse schaal.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

7

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

 

Waar staan we in 2014?

 

De bovenstaande overzichtskaart geeft alle plannen tot 2017 weer voor het P+R en OV. Dit is een

tussentijdse oplossing. Er zijn meer mogelijkheden om met minder regionale bussen hetzelfde te

bereiken en de regionale trein een prominentere rol te geven.

Op dit moment hoort men zich ook een andere vraag te stellen over zowel de bereikbaarheid per

auto als Hoogwaardig Openbaar Vervoer in de regio. Daarbij kan ook opgemerkt worden dat de

budgetten eindig zijn. De verschillende projecten worden betaald uit het

“Bereikbaarheidsfonds

Regio Specifiek Pakket – Zuiderzeelijn”

In 2020 is dit geld zo goed als op. De vraag kan rechtmatig

gesteld worden;

hoe verder na 2020? Hoe gaan we goede plannen inbrengen bij het Ministerie en

de verschillende partners.

In 2017 begin nieuwe busconcessie en aanbesteding van het regionale spoor door Groningen en

Friesland. Verder

2019 en 2022 zijn belangrijke jaren in verband met de concessies op het kernnet

waarop de NS nu nog het alleen recht heeft. In

2019 begin van het 4e spoorpakket van EU. In 2022

de gunning van het spoor kernnet op de kameragenda van de 2

e Kamer. Hierop zal ook gestuurd

moeten worden eigenlijk al vanaf nu. De raamafspraken met de NS en Prorial eindigen ook in

2025

.

Het is logisch een bestandsopname te maken en te kijken hoe er effectiever met de bestaande

railinfrastructuur omgegaan kan worden en tevens ook in de stedelijke gebieden toevoegingen

doen. Dit geldt voor zowel Assen als Groningen in dit beeld en het tussenliggende gebied.

In dit document komen verschillende voorstellen voor bedacht door anderen, maar ze hebben

allemaal een gemeenschappelijke deler. Het beter benutten en het hoogwaardiger maken van het

bestaande spoornetwerk in en rondom de Stad Groningen. De betreffende personen zal ik al onder

hun echte naam of onder de naam waaronder ze bekend zijn op bepaalde internetforums

benoemen in een verwijzing naar de pagina.

Je hoeft niet alles zelf te bedenken.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

8

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

Ik zal het per trajectdeel gaan behandelen om het overzicht te houden.

A: Het totale plaatje

1: Groningen – Assen

2: Groningen – Leeuwarden

3: Groningen – Zernike/Leeuwarden

4: Groningen – Delfzijl/Eemshaven

5: Groningen – Heerenveen

De term S-Bahn en een leuk plaatsje ervan:

De heer Van der Veen kwam met deze suggestie gedurende de tramdiscussie. Wat een beter plan

nog was uit het concept Regiorail dat er een ringlijn om Assen heen getrokken wordt. Dit om ook

een wijk als Kloosterveen op het spoor aan te sluiten. Ook ontbreekt hier station Assen-Zuid. Het

gaat om de agglomeratie Groningen – Assen en al groot +- 500.000 inwoners en de verbinding

met de omliggende gebieden.

Vaak in Duitsland ook een stedelijk samenwerkingsverband met daarbij verbindingen tot wel 100

kilometer buiten het kerngebied. De term S-Bahn is Stadtschnellbahn.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

9

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

 

Groningen – Assen:

 

Op de corridor Groningen Assen is nog veel winst te halen als er een gerichte uitbouw plaats vindt in

haltes/stations binnen het stedelijke netwerk. Dit geeft ook de mogelijkheid om een andere

denkfout uit de periode van de zogenaamde “Vinex” wijken te repareren. Het vergroot en verdicht

tegelijkertijd het netwerk op deze corridor. Ik zal dit per halte uitsplitsen.

 

Assen-zuid

 

Deze halte is volgens de NS/Prorail onmogelijk volgens de hen geldende normen van reizigers. Dit

houdt ook verband met de nabijheid van het TT Circuit. Op dit moment spreken zij zich al tegen

door het openen van andere haltes/stations in andere delen van het land.

De regio kan de halte “Landgraaf” als tegenargument gebruiken. Dit is een halte puur voor een

evenement. De PinkPop halte in Landgraaf. De Dutch TT is een vergelijkbaar evenement dus hier

is feitelijk een drogreden gebruikt.

Een ander station met dezelfde functie is ook Amsterdam Rai. Hier stoppen wel de regionale

treinen in de dienstregeling. In geval van een beurs stoppen ook hier de Intercitytreinen. Op twee

verschillende plaatsen waar beide hoofdrolspelers zichzelf tegenspreken. Van normen kan wel

degelijk afgeweken worden als men wil?

 

Assen Kloosterveen

 

Door een ringlijn om Assen heen te leggen vanaf De Punt en die bij Assen – Zuid weer aan te laten

sluiten op het hoofdnetwerk wordt verkeer in hoge frequentie mogelijk. Deze oplossing doet recht

aan de wijk Kloosterveen en repareert de weeffout uit de “Vinex” dat deze wijken slecht per OV

ontsloten zijn. Hoogwaardige bussen vallen onder dit perspectief meer onder een hoogwaardig

lapmiddel.

Vanuit het Noorden sluit de ringlijn aan bij Station De Punt. Bij Station Kloosterveen is de enige

passeeroptie op de ringlijn. Deze verbinding neemt meteen de plaats in van de snelle bussen naar

Groningen.

 

Assen-noord

 

Dit is een logische halte voor de directe aansluiting op het bedrijven terrein en de achterliggende

woonwijken. Prima te belopen en te fietsen.

 

De Punt / Tynaarlo

 

Dit wordt een heel belangrijk P+R Transferium. Van zowel de sprintertrein als bussen die via de

regionale en lokale wegen het gebied verder ontsluiten. In dit voorstel al naast de verlegde N34

richting Tynaarlo. Parallel aan de N386. Als het kan direct aan de nieuwe verbinding De Punt

knooppunt Engelbert naar het oosten van de stad. Zie Station “De Klomp” bij Barneveld aan de A1.

In combinatie met het dynamisch verkeersinformatiesysteem valt hier zeker een slag te maken.

Er hoort een mogelijkheid te blijven om vanaf deze corridor bij Prorail op de corridor Leer –

Eemshaven te komen. Het eerstvolgende station is Haren daarop gevolgd door Europapark en dan

Groningen Hoofdstation.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

10

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

 

De stad Groningen

 

Dit bovenstaande kaart vond ik op internet en geeft goed de stations weer in het stedelijke gebied

van Groningen. Hierin staat ook tramlijn 1 getekend. De verbinding naar Zernike. Zernike Campus

kan ook op een andere hoogwaardiger manier ontsloten worden.

Even voor de stad als vergelijking de ongeveer gelijkwaardige stad Almere beschikt over 5 stations.

Groningen met dezelfde inwoners en intussen mogelijk meer maar over 3 stations.

Op dit moment zijn het er 3: Groningen HS, Groningen-Noord en Groningen Europapark.

Op termijn met de aanpak van de spoorlijn Groningen – Leeuwarden komt een 4

e station erbij

namelijk Hoogkerk.

Door Arthur Kamminga werd in zijn “Plan B” een volwaardig station genoemd bij Zernike Campus.

Dit door aftakking na Station Noord aan te leggen naast de Noordelijke ringweg. De PVV heeft de

suggestie ook overgenomen in haar alternatieve plan voor de Zuidelijke Ring en betere totale

ontsluiting van Groningen stad.

Maar er zijn meer mogelijkheden en door opwaardering van het spoor in de Groningen kan er met

veel hogere frequenties gereden worden. Een randvoorwaarde dat alle inkomende spoorlijnen in de

stad uitgevoerd worden in dubbel spoor.

Samen met het Europese Veiligheidssyteem ETRMS kunnen de blokken kleiner en treinen kunnen

dus dichter op elkaar rijden. Iets wat met ATB-vv bijna onmogelijk is te realiseren in combinatie

met haar storingsgevoeligheid.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

11

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

 

Groningen – Leeuwarden

 

Een voorstel in het Raamwerk Regiorail wat de goedkeuring van velen kan dragen is het bouwen

van een Halte/Station Suikerunie/Peizerweg. Gedurende de discussie over de Regiotram zijn er

verschillende oplossingsrichtingen bedacht voor de locatie van de halte. Meteen werd ook het

probleem van de spoorkruising Peizerweg opgelost. Om dezelfde reden als nu al de

Paterswoldseweg aangepakt wordt. Teveel treinen per uur.

Op de corridor Groningen – Leeuwarden naar 8 treinen per uur gaan in de spits en 6 er buiten.

Waarvan er in de spitstijden 2 snel- en stoptreinen Groningen HS via Groningen Hoogkerk gaan. De

andere 2 snel- en 2 stoptreinen gaan via Station Zernike die via Zuidhorn aangesloten is op

Groningen – Leeuwarden. De brug over het Noord-Willemskanaal naar 3 sporen.

Elektrificatie van de spoorlijn Groningen – Leeuwarden is zeker geen probleem. Nabij de spoorlijn

staat een groot verdeelstation voor het hoogspanningsnet. Met een kleinere eenheid ernaast om op

de juiste spanning voor de bovenleiding te komen is Groningen – Leeuwarden een afzonderlijk

deel. Het genoemde verdeelstation staat nabij Vierverlaten.

Op deze manier is de toekomstige woonwijk Suikerunie al goed ontsloten en in een tijdelijke

oplossing is er een goede P+R locatie van te maken als de Ring Zuid aangepakt wordt. Bij deze

halte snijdt het mes al aan twee kanten. Ook een bus minder naar HS vanuit die wijk.

Hieronder zijn verschillende voorstellen te vinden inclusief de huidige situatie.

Huidige situatie foto Tele-Atlas.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

12

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

Verbeter voorstel van Arthur

Kamminga

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

13

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

Voor de haltering en ongelijkvloers maken van de spoorkruising Peizerweg liggen er al 3 mogelijke

oplossingen. De halte is op voldoende afstand van het station HS.

Wat verder behouden moet worden om in de toekomst beter te benutten is het oude rangeerspoor

tussen de Peizerweg en de Paterwoldseweg. Als in de toekomst de HSL aansluiting er komt is

mogelijk een ondergrondse haltering de enig werkende oplossing bij station HS.

Foto Arthur Kamminga.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

14

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

 

Groningen Zernike Campus

 

De hele discussie over de Regiotram ging ook over de meest optimale aansluiting van het complex

Zernike Campus met het OV. Met of zonder OV Studentenkaart blijft dit wel een locatie die veel

bezoekers blijft trekken. Alleen al gezien het aantal werkzame personen daar en de bezoekers

voldoet Zernike al aan de eisen voor een Halte/Station.

In “Plan B” van Arthur Kamminga stelde hij voor om pas na Station Noord een boog te maken

naar het Zernike Complex. Een vergelijkbare suggestie is ook te vinden in het PVV plan voor de

grote ring om Groningen.

De huidige situatie naast de ring west in onze stad. Dit roept om stevige verbeteringen

.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

15

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

Plan B Arthur Kamminga.

De nieuwe halte Stadhouderslaan is een prima alternatief voor de bus en logisch op deze lijn. Wel

compleet dubbelspoor tussen Groningen – Winsum een vereiste.

Het basisidee is goed maar de praktische benadering ervan is niet logisch. Met een ontsluiting aan

de westelijke kant van het Zernike Complex valt er een beter rendement te halen. Dit met 2

redenen:

1:Aansluiting op Groningen – Leeuwarden mogelijk en een enkelsporige verbindingslijn

over de zogenaamde Westpoort Noord locatie trekken.

2: Goed in te passen tijdens de totale aanpak van de N370/Friesestraatweg, want de

spoorlijn naar de Eemshaven en Delfzijl loopt al parallel aan de westelijke ring. Een logische

plaats om een verdubbeling en extra wissel in te bouwen is vlak voor de spoorwegovergang

Friesestraatweg vlak voor de westelijke ring.

3: Op Zernike aankomen via de sportvelden aan de westkant van het complex. Dit is goed

mogelijk om te doen in verband met de nieuwe inrichtingsmogelijkheden die voor de

Zernike Campus ontstaan. Het centrale deel blijft verschoond van verkeer. Dus een park

achtige oplossing is dan mogelijk. Het auto/bus/trein verkeer naar de westrand verbannen.

 

Deeltraject Ringwest en de verlengde spoorlijn.

 

Het laatste deel van de Friessestraatweg vanaf de spoorwegovergang kan beter ruimtelijk

ook benut worden. De tunnelwetgeving is alleen van toepassing op de Rijkswegen. De

N370 is dit gelukkig niet, daar gelden de Europese regels. Door te kijken naar een optimale

stedelijke inpassing ben ik op twee voorbeelden gestoten. De Sijtwendetunnel bij

Leidschendam en de Sallandtwentetunnel bij de A35 in Nijverdal. Het is dus mogelijk spoor

en weg op een corridor te concentreren en de ruimte toch maximaal te blijven gebruiken.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

16

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

Voorbeeldproject Sijtwende Leidschendam – Voorburg

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

17

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

18

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

Sijtwende tramtunnel en de ondergrondse tramhalte

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

19

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

Voorbeeldproject: A35 Sallandtunnel

Dwarsdoorsnede.

Mogelijk eindbeeld in Nijverdal tijdens de planvorming.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

20

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

Salland-Twentetunnel in april 2013

Het nieuwe station Nijverdal

De bovenstaande voorbeelden geven aan dat het in de stad Groningen het ook mogelijk moet zijn

tussen de spoorkruising Friesestraatweg en de aansluiting op de ring Noord. Dit is in ruimtelijke

context een win – win situatie

.

 

Bij de Pleiadenlaan en Siersteenlaan wordt ook een halte mogelijk kijken naar de voorbeelden

Nijverdal of de halte in de Sijtwendetunnel. De stadsbussen zorgen voor een fijnere verdeling door

de wijken en tussen de andere stationes en transferia.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

21

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

 

Groningen – Eemshaven/Delfzijl

 

In de “Visie Eemsdelta 2030” worden er een aantal opmerkingen gemaakt die degelijk hout

snijden. Zo wordt er gerept over 10.000Mw aan centrales en windenergie in het gebied. Bij Oude

Schip is een nieuw verdeelstation gebouwd door Tennet. In dezelfde tekst wordt gesproken over

een derde van de productie van de Nederlandse energievraag.

Het is feitelijk een kleine moeite om zo dicht bij de bron een kleinere installatie te bouwen om de

volgende lijnen van bovenleiding te voorzien:

1- Groningen – Eemshaven

2- Groningen – Delfzijl

3- Groningen – Bad Nieuweschans

4- Goederenlijn Delfzijl – Zuidbroek (Infrastructuur deel visie Eemsdelta 2030)

5- Groningen – Leeuwarden

6- Leeuwarden – Stavoren

7- Leeuwarden – Harlingen

8- Groningen – Heereveen

 

Goederenvervoer per spoor

 

Wat verder aandacht blijft vragen is vooral tussen Winsum en de Eemshaven ook voldoende lengte

in passeersporen. Dus minimaal 400 meter bij één of twee stations. Dit om lange goederentreinen

de ruimte te geven. Ook in de as lasten is de lijn te laag ingeschaald en dit schaadt ook de

concurrentiepositie van de Eemshaven en Delfzijl. Dit naast het ontbreken van elektrificatie van de

achterlandverbindingen van deze havens van “Nationaal belang”. De Groninger havens worden

benadeeld in vergelijking met de andere complementaire havens in Nederland; zoals: Moerdijk,

Vlissingen en Terneuzen. Het gaat niet alleen om containers maar net zo goed om de aan- en

afvoer van grondstoffen of eindfabrikanten per spoor. Zeker voor de sector genoemd “waste” in de

visie “Eemsdelta2030” kan dit een goed voorbeeld zijn. Zie Attero te Wijster, waar alleen de laatste

kilometer met dieseltractie gereden wordt.

Transferium Sauwerd

Tussen Groningen en Winsum is al in het “Raamwerk Regiorail 2040” een voorstel gedaan om nabij

Sauwerd een transferium te bouwen aan het spoor. Dit is een goede oplossing en kan zo ook een

paar bussen in de stad besparen.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

22

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014

 

Groningen – Heerenveen

 

De met recht afgeschoten verbinding Groningen – Heerenveen was hoofdzakelijk door een groot

budgettair probleem. Het bedrag genoemd in het RSP-ZZL pakket groot E 577 mln. Dit dekte niet

de wensen en de actuele technische eisen die van een nieuwe spoorverbinding gevraagd worden.

Dus geen enkelspoor diesel, maar dubbelspoor x2 HSL ruimtereservering en elektrificatie en

uitvoeringseisen zoals bij de Hanzelijn de norm zijn.

Voor Groningen – Heerenveen in de nieuwbouw zal er extra ruimte gereserveerd moeten worden

om volgens het Duitse systeem te werken. Dit is beter bedacht tussen een HSL-spoor en een

regionale verbinding.

Bij opwaardering van trajecten in Duitsland is de werkmethode. Het hogesnelheidsspoor wordt in

het midden gelegd. De delen waar de regionale treinen rijden zitten op de buitenste sporen. Bij

deze treinen op het traject is het vaak een mix van S-Bahnzüge en goederentreinen. Mijn

persoonlijke schatting komt in de richting van 3 miljard Euro om beide te kunnen bedienen op

hetzelfde tracé. Waarvan 1 miljard voor de S-Bahn met IC-snelheden tot 200km/u.

Dus tussen Groningen – Heerenveen is een S-Bahnoplossing goed mogelijk. Maar binnen het tracé

zal er een reservering moeten blijven voor HSL-spoor. In het ontwerp voor de verbinding zal al met

snelheden van +320km/u al rekening gehouden moeten worden. Dat wat op dit moment ook

gebeurd bij de N33. Het deel Assen-Zuid naar Gieten was al in grondreservering ook al decennia 4

banen.

Dit vraagt om een dubbele lobby. De aansluiting richting Groningen HS blijft een zeer kritische als

het gaat om de gedachte capaciteit. Vandaar het voorstel om het rangeerspoor om te vormen als

benadering voor een ondergrondse haltering van de hogesnelheidslijn komend vanuit de Randstad

en doorgaand naar Hamburg.

-Bahnnetwerk Groningen-Assen 2015 – 2035

Een visie om het regionale spoornetwerk optimaal te benutten

Aanbevelingen en aandachtspunten:

Bestuurlijk:

1: Afspraken met Prorail welke nu actueel tot 2025 in SNN verband lopen proberen open te

breken.

2: Houdt rekening met bepaalde gevoelens bij Prorail/Movares, waar nog oude NS denklijnen

heersen. Beide stammen af van dezelfde moeder. Bij verschillende medewerkers zit nog

steeds de denklijn “Ploeger”(oud-directeur NS) tussen de oren. Op de noordelijke

decentrale lijnen horen geen treinen meer te rijden! Zolang er geen geld komt om het

project uit te voeren gaan ze dwarsliggen.

3: Betere lobby in Den Haag op ruimtelijk economisch beleid. Waarbij infrastructuur en

logistiek een natuurlijke 2-eenheid is. In dit kader ook genoemd ontsluiting per spoor van

de havens Eemshaven en Delfzijl.

4: Lid worden van het nationale spoornetwerk “Railforum”; niet meepraten en dat er alleen

over je gepraat wordt scheelt 10 tallen miljoenen. Groningen – Assen beter op de nationale

spoorkaart zetten.

Ruimtelijk:

1: Bij alle oude en nieuwe plannen op woningbouwgebied of grote bedrijvenlocaties ijken op

“TOD” Transport Oriëntated Design.

2: Maak op elke hoofdcorridor de trein het leidende OV middel en de bus meer de fijne

verdelende functie.

3: Doelstelling naar 25% minder bussen in de Agglomeratie Groningen – Assen.

4: Beter kijken wat er nationaal aan projecten loopt en hoe verschillende oplossingsrichtingen

binnen de agglomeratie gebruikt kunnen worden

5: TU/Delft heeft een prima studiestuk geleverd. Bekend onder #Sprintstad over het optimaal

gebruiken van spoorcorridoren als basis in het ruimtelijk beleid.

23

Opgesteld door Frank Menger december 2013 – januari 2014