Garnalenvissers ook aan de ketting?

Foto: Simon van der Woude

(tekst: CDA Friesland)

Garnalenvissers aan de ketting?

Niet vanwege een fout in de rekensystematiek Aerius als het aan een aantal partijen in Provinciale Staten van Fryslân ligt! Het lijkt erop dat deze fout niet zal worden hersteld voordat een nieuwe vergunning op grond van de Natuurbeschermingswet moet worden beoordeeld. Dat kan niet de bedoeling zijn. Daarom roept de Statenfractie van CDA, samen met VVD, CU, FNP en lid Goudzwaard, Gedeputeerde Staten op om actie te ondernemen.

Op de Waddenzee en in de Noordzee kustzone wordt al sinds mensenheugenis gevist op garnalen. Dit is een Natura2000 gebied, waarvoor de regel geldt: bestaand gebruik moet worden gerespecteerd. Die regel geldt als gevolg van een rechterlijke uitspraak niet voor de Nederlandse garnalenvissers. Zij moeten een vergunning hebben op grond van de Natuurbeschermingswet. Vrachtschepen, passagiersschepen, recreatievaart en Duitse garnalenvissers hoeven deze vergunning niet te hebben, zij hebben vrij toegang tot de Waddenzee en de Noordzee kustzone.

Op 1 januari 2023 moet er een nieuwe vergunning liggen. De passende beoordeling van de visstand en alles wat daarbij hoort, zal naar het zich laat aanzien geen belemmering vormen voor het afgeven van een nieuwe vergunning. Dat geldt niet voor de stikstofberekening met behulp van het Aerius-programma, die er ook bij hoort. Het model waarmee die berekening moet worden gemaakt, klopt namelijk niet, zo heeft Prof. Han Lindeboom (em. Hoogleraar mariene biologie aan de WUR) aangetoond. Het model gaat ervan uit dat de zee ammoniak uitstoot, maar volgens prof. Lindeboom is dat niet mogelijk. Het RIVM heeft toegezegd “hier onderzoek naar te zullen doen” en daarna mogelijk de rekensystematiek aan te passen, maar dat gaat op korte termijn niet lukken.

Het gevolg van de fout in het rekenmodel is dat het voor de (Nederlandse) garnalenvissers op de Waddenzee en in de Noordzee kustzone onmogelijk is om te voldoen aan dit model. Hun schepen moeten vanaf 1 januari a.s. aan de ketting, niet omdat zij niet kunnen voldoen aan alle voorwaarden die aan visserij worden gesteld, maar vanwege een fout in een rekenmodel. Duitse garnalenvissers kunnen gewoon doorgaan met vissen in de Waddenzee en in de Noordzee kustzone, omdat die geen vergunning nodig hebben. En alle vrachtschepen kunnen gewoon doorvaren, ook die hoeven geen stikstofberekeningen te maken.

Alleen de Nederlandse garnalenvissers zijn de klos. En daarmee ook de mensen die werken in de haven van Lauwersoog, op de visafslag en bij de visverwerkingsbedrijven.

Maaike Prins, Statenlid voor het CDA: “Soms helpt het om van een afstand naar een vraagstuk te kijken. Gaat het nu om een visserijsector die de natuur schade berokkent? Nee, het gaat puur om een juridisch en rekenkundig probleem, niet om een tastbare bedreiging van de Waddenzee.  Er is sprake van een kleinschalige en duurzaam werkende garnalenvisserijsector. Er is nu dan ook een praktische en duurzame oplossing nodig voor het geschetste probleem. Samen met de VVD, FNP, ChristenUnie en lid Goudzwaard, vragen wij van onze gedeputeerden om ervoor te zorgen dat onze garnalenvissers in ieder geval de kans krijgen om te voldoen aan de regels, met een correcte meetmethode als basis”.

Een nieuwe vergunning per 1 januari 2023 gaat daar niet voor zorgen; de bestaande vergunning zal daarom in stand moeten blijven totdat de Aerius rekenmethodiek is aangepast aan de werkelijke situatie, zodat een vergunningaanvraag op een eerlijke wijze kan worden beoordeeld.