Eric Hoekstra, mobiele eenheid taalkunde bij de spelrellen te Leeuwarden
(tekst: Eric Hoekstra)
SPELLRELLUHHHHH!
Er komt een standaardwoordenlijst voor het Fries. En er komt een wijziging in de spelling van het Fries. En dat betekent: spelrellen!
SPELLINGSWIJZIGING. Proef dat woord. Dat is net zoiets als SHARIA. Dan trekt er een rood waas voor de ogen van voor- en tegenstanders. Op FACEBOOK, BLOGS, in de LC, alom klinkt de juichkreet: SPELLRELLUHHHHHH.
HYLKE SPEERSTRAE spreekt zelfs van de TAELIBAN, maar dat is satire. De verstandigste tegenargumenten staan in een stuk van André Looijenga.
Links in de ring: de spelvreemdgangers. Dat zijn taalkundigen van de Fryske Akademy. Gestuurd door de Provincie. Rechts in de ring: de spelweigeraars. Veelal schrijvers met een lijvig ego.
Aangezien ik tot beide groepen behoor, is niemand beter geschikt dan ik om een Salomonsoordeel uit te spreken. Nog los van het feit dat ik altijd strikt objectief ben, in alle bescheidenheid.
De eerste steen des aanstoots is de Standaardwoordenlijst, het Groene Boekje. Zoals het Nederlandse Groene Boekje meissie en wicht afwijst ten gunste van meisje, zo zal het Friese Groene Boekje ook allerlei dialectvarianten afwijzen. Hoor dan dIe schrijvers schreeuwen: VERARMING, VERSCHRALING.
Alsof de politie komt binnenvallen, als je een Fries dialectwoord schrijft. Trouwens, bij de politie weten ze niet eens dat je Fries mag praten. En Fries schrijven kunnen de meeste Friezen zelf niet dus waar lullen we over?
Kortom, als het Nederlands een Groen Boekje heeft, dan ook het Fries! En een mens is vrij om anders te spellen dan het Groene Boekje of de Automatische Spellchecker oordeelt. Of het nu Nederlands of Fries is.
Dan de spellingwijziging. Over de veranderingen bij de spelling van vreemde woorden wordt niet geklaagd, dus dat is akkoord. Blijft over de spelling van de OE. Die wordt alzo: de klank OE wordt OE als het Nederlands een OE schrijft, en anders Û. Daardoor veranderen een paar woorden: DROECH wordt DRÛCH, NOEGJE wordt NÛGJE. Nou, gun de schrijvers een fanta en laat die woorden intact door ze als uitzonderingen te behandelen. Per slot van rekening is spelling nooit consequent.
Ach wij taalkundigen. Wij zijn als astronomen die met sterrenbeelden de toekomst moeten voorspellen. We zijn als scheikundigen die lood in goud moeten veranderen. Of goud in lood. Het is immers lood om oud ijzer.
Eric Hoekstra, mobiele eenheid taalkunde bij de spelrellen te Leeuwarden
Meer berichten
- Dat vrouwen uit de architectuur verdwijnen is niet de kern van het probleem, maar een symptoom van een verziekte branche
- Het was weer een dolle boel tijdens de nieuwjaarsreceptie van de provincie Fryslân
- Burgemeester Buma, hoe zit het met ondermijning vanuit gemeentelijke organisatie? (update)
- ABNAmro: Voor 452.000 woningeigenaren moet het mogelijk zijn denken wij – samen met TNO – om met gesloten beurs te verduurzamen
- Koopwoningen in december bijna 6 procent duurder dan jaar eerder – gemiddelde transactieprijs 480.051 euro
- Werkgevers kunnen online uitingen personeel niet zomaar begrenzen – Efteling mag niet zomaar verbod instellen
- Journalist Ignace Schretlen: Je wordt als senior minder serieus genomen
- Meer arme werkenden in 2024 – Zzp’ers vaker arm
- Politici missen kennis en interesse in de bedreigingen van big tech
- Femke Molenaar moet met de billen bloot – nieuwe partij SLIM is reactie op werkwijze GroenLinks/PvdA
- Je kunt roddelen inzetten voor samenwerking en wedijver
- Raad voor Cultuur roept op tot actieve bescherming van artistieke vrijheid
- VVD wil langere openingstijden horeca tijdens WK voetbal (nu met tip)
- Is het college bekend met de inhoud en problematiek zoals geschetst in de brief van Mixed Hockeyclub Leeuwarden
- Dag meneer Pennewaard, waarom komen mensen die verstand hebben van natuurkunde en kunnen rekenen bijna nooit in de krant aan het woord? (nu met reactie)
- Nieuwe Omroep Hermes in Leeuwarden stelt kwalitatief hoge eisen
- Wethouder Reitsma (CDA) trekt kritiek op Omrop in: Ik had zorgvuldiger taal moeten kiezen
- Grensoverschrijdend gedrag: hulpverleners doen dat toch niet?
- FNP Politiek Café – mechanische gebreken bij Grou mobiel – problemen met Oekraïense vluchtelingen – contact wijkagent Grou moeilijk – fouten bij Mercuriusfontein
- Almachtige PvdA sluit wijkbibliotheek, een bonbondoos met heerlijkheden (uit ons archief)
- Raadsleden op stap met politie in nachtelijk Leeuwarden: alles onder controle
- PEL stelt vragen over woningtoewijzingsbeleid woningcorporatie Elkien
- De vraag waarom bepaalde kiezers in 2021 en 2023 nog wel op Laurens Dassen stemden en nu niet meer, komt niet aan bod
- Streep door Regionaal Opvangcentrum aan de Troelstraweg – FNP: college blijft ongevoelig voor omwonenden
- Professionele podia trekken 10 procent meer bezoek
- Waarde landbouwexport ruim 8 procent hoger in 2025
- Als de mevrouw met haar erotische verhalenboek de deur uit is, zit ik weer een half uurtje alleen
- Huub Mous: Ton Broekhuis (Noorderlicht) schandalig behandeld
- De inspirerende overlevingskunst van het opbouwwerk
- Sietske Poepjes: Ik heb nog nooit zoveel kift meegemaakt
- Volop agressie tegen lokale politici: ‘Na sommige berichten loop ik anders over straat’
- Omrop Fryslân, RTV Drenthe en RTV Noord winnaar van de LangmanPrijs
- Het Heilige Roomse Rijk en de Friese vrijheid
- Nieuwe politiek voor mensen met een arbeidsbeperking?
- Meer bestaande koopwoningen verkocht, minder nieuwbouw
- Iconische slogan Kip, het meest veelzijdige stukje vlees krijgt nieuw leven
- Zevende Dag van de Elfstedentocht in Sneek – Schaatshistoricus Jurryt van de Vooren over de Oranjes en hun warme band met ijs
- Nog een scholenfusie: Voorgenomen bestuurlijke fusie in noord Friesland
- Sybe Knol: Sykje jim noch in aardich en unyk kado foar ûnder de krystbeam? Der binne ek strûpen te krijen
- Praat Nederlands met me



