Deinum: Leeuwarden had geen plek voor kaasfabriek Fonterra

(tekst: wethouder Deinum antwoordt de raad over economische samenwerking tussen vier Friese gemeenten)

Economische samenwerking F4, update en beantwoording vragen

25 oktober 2012

Geachte heer/mevrouw,

In deze brief geef ik de stand van zaken t.a.v. de “Economische samenwerking F4” en beantwoord ik een aantal specifieke vragen naar aanleiding van de bestuurscommissie B&M van 15 oktober jl. waarin ik heb toegezegd om de vragen schriftelijk te beantwoorden. Er zijn schriftelijk vragen gesteld door de CU, CDA, PvdA en Groep Brakenhoff. De vragen zijn cursief weergegeven.

Algemene antwoorden

Op dit moment werken we aan een aantal concrete acties in regelmatig overleg in een projectgroep en stuurgroep. We werken programmatisch aan de dossiers breedband, ondernemersplein, SNN en lobby, icoonprojecten. De dossiers zijn verdeeld over de bestuurders en ambtenaren. Inmiddels zijn er ook concrete resultaten bereikt, met andere woorden: de opgestelde verkenning leidt tot concrete resultaten, zie hieronder beschreven. We houden u graag op de hoogte van nieuwe resultaten via informerende brieven als deze en door mondelinge toelichting in de commissie.

Concrete resultaten tot nu toe zijn dat de F4 visie afgestemd en opgenomen is in het Provinciale economische beleidsplan. Bij de uitwerking daarvan tot een actieprogramma is de F4 nauw betrokken. Concrete samenwerking op breedband loopt in F4 verband (uitvoeren van onderzoek en samenwerking in werkgroep en stuurgroep).

Er is een lobbybezoek naar Den Haag en Brussel geweest, mede voor de onderlinge samenwerking en vertrouwen. Tweede Kamer leden hebben aandacht voor de regio en hebben toegezegd naar Fryslân te komen. De lobbyisten in Den Haag en Brussel nemen de F4 mee bij hun gesprekken. Er wordt ambtelijke expertise uitgewisseld in de reguliere overleggen, voor het creëren van synergie tussen de icoonprojecten op een hogere schaalniveau zoals in de bijdrage aan de topsectoren. In de afzonderlijke gemeentelijke externe contacten is synergie met de andere F4 projecten onderwerp van gesprek (bijvoorbeeld in de positionering en lobby).

Blad 2

Specifieke antwoorden CDA

1. Er staan een paar punten in het rapport die ingehaald zijn door de tijd. Te weten de spoorlijn Heerenveen-Groningen en het feit dat Fryslân en niet Leeuwarden Culturele hoofdstad wordt. Ik neem aan dat die doelen worden verwijderd (pagina 20). Welke impact hebben die (daterings)veranderingen op de verkenning?

De fase van de verkenning wordt afgesloten. Thans wordt gewerkt aan het aktieprogramma 2012-2013. Daarmee ligt het als zodanig niet meer in de bedoeling de visie aan te passen. Uiteraard wordt rekening gehouden met de opgetreden veranderingen (zijnde niet meer aan de orde).

2. Wat is de status van de Marketing Fryslân (pag 21)

In de krant etc. kunnen we hier veel over lezen. Aan de ene kant hebben we heb ingezet om ook voor de F4 plannen te maken. Zijn ze daar al mee bezig, zit daar ook al geld in? Wat is daarin ons risico en verwachten wij ook nog “producten” van hen. Wat is hiervan de status en heeft de huidige financiële en bestuurlijke positie van Marketing Fryslân daar ook effect op. De status van Fryslân Marketing wacht op nadere besluitvorming door de Provincie. Er zijn geen financiële verplichtingen aangegaan door F4 –gemeenten. De vorm van de betrokkenheid van de F4 bij Fryslân Marketing is afhankelijk van de nieuwe structuur. Naar verwachting komt daar de komende maanden meer zicht op.

3. In de vergadering heb ik kort aan Ferd het volgende gevraagd. “Zijn er al werken ingezet a.d.h.v. deze verkenning?” Ik neem aan van niet daar het om een controlerend stuk gaat en wij nog niet geïnformeerd zijn over eventuele ingang gezette projecten. Ferd gaf aan dat dit inderdaad niet het geval was en dat hij dit “morgen”, vorige week dinsdag, zou checke in het college en ons daarover zou informeren. Kun jij mij daar uitsluitsel over geven?

Tot op heden is dat niet gebeurd. Er zijn geen werken ingezet aan de hand van deze verkenning.

4. (pag 12.) In de begroting staat dat het college wil investeren in de banen voor de onderkant (opleiding) van de beroepsbevolking. Het CDA heeft aangegeven op structurele basis juist te willen investeren in hoger opgeleide banen (kader) opdat daaruit meer banen op structurele basis naar Leeuwarden zullen komen. Dit heeft ons inziens ook een gunstig effect voor alle vraag naar arbeid. In dit stuk staat echter dat het college in wil zetten op de kenniseconomie. Hoe verhoudt zich dat?

Voor de lange termijn is de inzet van het College van B&W gericht op versterking van de economische structuur van Leeuwarden. Daarin zal vooral de beweging moeten worden gemaakt naar een meer kennisintensieve economie, voor Leeuwarden mn gericht op watertechnologie en food, energie en financieel-zakelijke dienstverlening. Voor de F4 geldt eveneens dat voor de langere termijn de Friese economie meer kennisintensief zal worden. Dat laat onverlet dat in termen van werkgelegenheid er anno 2012 en komende jaren Blad 3 grote behoefte is aan lager geschoold werk. Het College stelt alles in het werk om te zorgen dat het maximale wordt gedaan om dat te bewerkstelligen, belangrijkste instrumenten zijn daarbij acquisitie, social return, aanvullende projecten op gebeid van duurzaamheid.

5. Per 1-1-14 wordt onze gemeente uitgebreid met ook landelijk gebied. Ook landbouwgebied neemt daarmee toe binnen onze gemeentegrenzen. Op pagina 8 staat de investering in met name het stedelijke gebied. Hoe verhoud deze nieuwe verdeling stad en platte land zich tot elkaar. In welke mate is dat ook meegenomen in deze verkenning?

De verhouding stad-landelijk gebied is regelmatig punt van overleg tussen de F4-wethouders met de economische portefeuille. U kunt zich dat voorstellen met Gemeenten als Sudwest Fryslan en Heerenveen met een nog veel groter aantal dorpen dan Leeuwarden. Er is geen tegenstelling in de belangen van de F4 en Fryslan als totaal en evenmin binnen de gemeenten. Wel zij gemeld dat oogmerk van de F4-samenwerking vooral ligt in profilering van de Friese stedelijkheid op landsdelige en nationale schaal.

CU

6. Wat is de invloed van de F4 samenwerking op de relatie met de provincie en met andere bestaande verbanden?

Met de provincie is een betere samenwerking ontstaan. Er is gestructureerd ambtelijk en bestuurlijk overleg over de F4 dossiers. De provincie richt zich op de hoofdlijnen en regievoering van economisch beleid, mede in overleg met de F4. De F4 brengt daarin verdieping en concretisering in projecten en uitvoering. De afstemming met andere samenwerkingsverbanden loopt via de bestaande lijnen. Over beleid en projecten in de A7 Westergozone, de Stadsregio etc is overleg in de diverse projectgroepen. Er is afstemming en deels ook financiering uit het zonebeleid en de Stadsregio. Het kernzonebeleid is gefinancierd tot en met 2013 en zal daarna waarschijnlijk niet doorgaan.

Brakenhoff (deels bij CU en deels bij algemeen beantwoord).

7. Zo op het oog, zie bijlage 1, heeft Leeuwarden veel minder projecten dan de andere deelnemers van de F4. Hoe verklaart het college deze verschillen?

De opsommingen verschillen in detailniveau. Voor Leeuwarden zijn met name de grotere projecten en programma’s genoemd, andere gemeenten noemen ook deelprojecten daarom lijkt het aantal groter, maar dat zegt niks over de waarde.

PvdA

8. 60% Friese werkgelegenheid en 66% BRP (bruto regionaal product). De PvdA is blij met deze samenwerking; de vier gemeenten kunnen elkaar versterken: geen rivaliteit maar collegialiteit. Is deze samenwerking er mede de reden van dat er een nieuwe kaasfabriek in Fryslân, in Heerenveen komt?

Blad 4 De kaasfabriek Fonterra kan niet geaccommodeerd worden in Leeuwarden, vanwege het benodigde oppervlak, de hoogte en ligging i.v.m. transportbewegingen. Fonterra kiest wel bewust voor de provincie Fryslân vanwege de combinatie van sterke vestigingsplaatsfactoren die Leeuwarden en Heerenveen gezamenlijk bieden, Heerenveen heeft daar ook op gewezen in de onderhandelingen. Zo biedt Leeuwarden uitstekende opleidingen, kennisinstellingen en het sterke profiel als melk- en kaasregio in (Noord)Nederland.

9. Deze “Verkenning economische samenwerking F4” gaf bouwstenen aan de provinciale nota en heeft een hoog intentie- en visiegehalte. Essentieel hierin is de agenda en hoe de komende jaren kan worden aangetakt op de structuurfondsen uit Brussel. Als hiervoor nog meer samenwerking tussen de F4 partners of anderszins nodig is, vinden wij dat prima. Wel ontvangen we graag regelmatig een voortgangsrapportage. Er is ambtelijke inzet en expertise over en weer voor het creëren van synergie tussen de icoonprojecten op een hogere schaalniveau zoals de bijdrage aan de topsectoren en daarmee de aansluiting op Europese fondsen. We leveren wederzijdse ondersteuning in externe contacten gericht op de positionering van de F4 en F4 projecten en in de lobby).

10. De speerpunten van onze gemeente zijn met name Watertechnologie, Dairy-Campus en UCF. Maar uiteraard zijn dit instituties met een uitstraling en betekenis die ver over de gemeentegrenzen heen gaat. Kunnen diverse projecten elders wellicht onder de UCF vlag worden gebracht om de impact te versterken?

We zouden graag iets horen over de recente daden van de UCF. De instelling van een revolverend innovatie en/of doefonds juichen we toe; het kan de kenniseconomie extra kansen geven. Half november wordt de volgende “UCF-krant” toegestuurd, onder andere aan de raadsleden, met daarin alle updates en recente activiteiten. Op 27 november a.s. is er een bijeenkomst gepland voor commissieleden over de UCF.

11. De gemeente waar waterrecreatie speerpunt is, is uiteraard Súd-west. Na de herindeling maakt Grou echter deel uit van de gemeente Leeuwarden. Het lijkt de PvdA voor de hand liggend dat dit onderwerp daarna ook veel meer gewicht krijgt in het gemeentelijk beleid. Met de F4 partners gaan we samen met de provincie de synergie op marketing en toerisme uitwerken. Ook voor Leeuwarden wordt dit van groter belang met de herindeling met Boarnsterhim.

Met vriendelijke groet, H. Deinum, wethouder.

zakelijk