De lasten van het thans gevoerde beleid gaan de draagkracht van ons economisch bestel te boven

Een serie artikelen van dr Pieter Lukkes, emeritus hoogleraar geografie,

over een zelfstandiger optreden van lagere overheden, geldverspilling

en aantasting van onze democratie.

HOEWEL: HOE WEL?

Het energie- en klimaatbeleid gaat over bedragen die elk menselijk voorstellingsvermogen te boven gaan. Deze gigantische bedragen bepalen het gedrag van nationale en internationale spelers. Klimaat-conferenties zijn ‘s werelds grootste lobbyisten-bijeenkomsten!

De lasten van het thans gevoerde beleid gaan de draagkracht van ons economisch bestel te boven. Zit daar dan geen rem op? Nauwelijks. Collectieve verantwoordelijkheid blijkt een fictie te zijn. Dat komt omdat het overheidsbeleid dramatisch tekortschiet op de dimensies tijd, ruimte en diepgang (wetenschap). Het is zielig hoe de politiek tracht problemen op te lossen met aftandse middelen en niet in de gaten heeft dat oplossingen zullen moeten komen van dingen die nu nog niet bestaan.

Er zou al veel zijn gewonnen als de “decisionmakers” zich aan het rekenen zouden zetten. Dat zal hen meteen leren dat klimaat en energie moeten worden ontkoppeld. Dat spaart dan meteen honderden miljarden euro’s.

Van belang zijn openheid en transparantie. Daaraan ontbreekt het op dit moment. Want de partijen in het spel rond klimaat en energie informeren de achterban slecht. De achterban wordt vergast op demagogische en apocalyptische uitspraken over de rampen die in de (verre) toekomst over de mensheid zouden kunnen worden uitgestort als zij nu geen grote offers brengt. Alsof we de middeleeuwen nog niet zijn ontgroeid!

Politieke partijen moeten de moed opbrengen om de achterban eerlijk en volledig te informeren over de consequenties van het nu ingezette beleid. Dus eerlijk zijn over de voordelen maar ook over de lasten. Doen zij dat dan hoef je geen helderziende te zijn om te voorspellen dat zij gedecimeerd uit de volgende verkiezing zullen komen. Dat is dan de zuiverende werking van de democratie.

Bij het energie- en klimaatbeleid is de fase van bezinning en onderzoek overgeslagen. Hoe dat te herstellen? Om te beginnen: door de geldkranen dicht te draaien. Essentieel is ook dat de democratie wordt hersteld en dat er tijd en geld komt voor strikt onafhankelijk en fundamenteel onderzoek op de gebieden energie en klimaatontwikkeling. Deze nieuwe aanpak strookt niet met het te gemakkelijk ondertekenen van energie- en klimaat-verdragen. Daar zit je jaren aan vast, ze helpen niet, kosten wel vrachten geld en zijn de start van veel ellende.

De uitvoerenden in de hiërarchische lijn moeten, alvorens in actie te komen, strenge eisen stellen aan de onderbouwing van de aan hen doorgesluisde opdrachten. Dan ontstaat er tijd om het beleid degelijk te funderen. Voor het zoeken naar bouwstenen -een onderzoeks-programma- kunnen de voorgaande hoofdstukken dienen.