Culturele Hoofdstad bezorgde Rudi Wester kras op de ziel

‘Een kras op mijn ziel’, dat heeft Rudi Wester overgehouden van haar avontuur met Culturele Hoofdstad 2018. Wester sprak vanavond de tweede Slauerhofflezing uit in de Dorpskerk in Huizum.

Rudi Wester, vooraanstaand bestuurder van diverse culturele organisaties, critica en schrijfster, sprak lovend over het culturele evenement dat aanstaande is. De Friezen zouden het culturele evenement volgens haar ruimhartig moeten omarmen en ophouden met jammeren over kunstenaars van buiten de provincie voor wie een hoofdrol lijkt te zijn weggelegd. De Iepen Mienskip, de opvolger van Mienskip, biedt kansen die we nu nog niet zien.

Het zijn mogelijk dezelfde kansen die Rudi Wester pakte toen zij als geboren en getogen Leeuwardense op 18 jarige leeftijd de stad achter zich liet en ‘als een pijl’ naar Amsterdam vertrok. We spreken over 1962, een agressieve periode ‘waarin ik niet alleen de stad in mocht. Er waren veel vechtpartijen.’

De angst voor het vreemde en zelfs het benepene is nog niet uit Friesland en Leeuwarden verdwenen, zo viel uit het betoog van de cultuurdiva op te tekenen. Ook het lompe kwam aan bod in de vorm van Friezen die weigeren Nederlands te spreken in gezelschap van niet-Friezen. Waarom doen ze dat toch?, vroeg Wester zich af. De tweetaligheid kent juist voordelen, rijkdom.

Wester die nog altijd bij de organisatie van Culturele Hoofdstad is betrokken – ze organiseert de samenwerking met de organisatie in Valletta op Malta, eveneens Culturele Hoofdstad in 2018 – sprak met ergernis over de organisatieperikelen waar succes (het behalen van de titel in 2013) altijd vele vaders heeft. ‘Degenen die er de kantjes van afliepen hebben nu de touwtjes in handen. De mensen die hard werkten om de titel binnen te slepen werden aan de kant geschoven.’

Slauerhoff en Wester (en nog een hele stoet anderen) verlieten de stad Leeuwarden om zich te ontplooien. De stad is inmiddels opgeknapt en opener geworden. Wester noemde het Fries Museum en het Zaailand als voorbeelden van positieve veranderingen. Ook noemde ze een trits namen van bekende en minder bekende Leeuwarders die zich minder stoorden aan het ‘klimaat’ en relatieve successen boekten. Ze riep (ze is oud-bestuurder van het Fonds van de Letteren) de schrijvers op om hun eeuwige ruzies bij te leggen en zich met vaart aan te melden voor deelname aan de prestigieuze Frankfurter Buchmesse, tenslotte staat de Noordzee hier als thema centraal.