Uit ons archief – Coalitie GS voert amateurtoneel op van de slechtste soort

Ook deze zomer weer enkele heerlijke verhalen opgediept uit ons rijke archief.

(tekst: Observatorium Politiek Leeuwarden, 7 juni 2012)

Doorgestoken kaart in provinciale staten: Kulturele Hoofdstad door coalitie er door geramd

Coalitie (PvdA, CDA, FNP) voert toneel van slechtste soort op

Hedenavond (woensdag 6 juni 2012) voltrok zich een – in de ogen van waarnemers – schijnheilige vergadering van de commissie Bestuur en Middelen van de Provinciale Staten. In december 2012 stelde de CDA-fractie zich kritisch op ten aanzien van de Culturele Hoofdstad (en het gebrek aan prestaties tot op dat moment). Het statenlid, dat toen voor het CDA het woord voerde, kwam vanavond niet aan bod. Fractievoorzitter Van der Veen had de leiding overgenomen, citeerde uit het CDA-verkiezingsprogramma, en dacht dat op grond daarvan het go-moment allang was aangebroken. Met geen enkel woord verwees hij naar de kritische opstelling van zijn eigen fractie in december j.l. En hij gaf ook geen enkele verklaring, of uitleg, over de afwijzende opstelling van het CDA in Leeuwarden (eloquent verwoord in de gemeenteraad van Leeuwarden door fractieleider Van der Molen ten aanzien van financiering van dit kostbare project). Hoe zit dat binnen die partij? Tegenstellingen, een machtsstrijd?

Pressie PvdA op CDA

Enkele maanden geleden kwam de PvdA-fractie provinciaal met een voor de eenvoudige partijleden onbegrijpelijk persbericht: woordvoerder in dit dossier Ingrid Wagenaar vond dat de KH moest doorgaan, hoeveel het ook moest kosten, en wat er ook in de afgelopen jaren aan geld verklooid was. Op vragen van PvdA-partijleden daarover aan de statenfractie kwam daarop als antwoord: dit  ‘niet zo handige’ persbericht was opgesteld naar aanleidingen van manoeuvres binnen het CDA. De heer Van der Molen (fractievoorzitter CDA-Leeuwarden) zou – met zijn sceptische opvatting over de KH – nogal wat invloed hebben. Het persbericht van de PvdA was bedoeld om de CDA-statenfractie tot de orde te roepen. Het verloop van de discussie in de statencommissie hedenavond heeft aangetoond, dat de pressie van de PvdA effect heeft gehad. Die pressie van de PvdA lijkt vooral verband te houden met machtsvertoon binnen de coalitie. Vragen over betrouwbare gegevens van rendement van de KH, blijvende effecten van deze prestigieuze manifestatie (zeer terecht door het CDA Leeuwarden in de gemeenteraad voorgelegd), en deugdelijke vaststelling van het draagvlak onder de bevolking, gaat de PvdA systematisch uit de weg. Het zijn ook meer machinaties binnen de coalitie die de koers bepalen, dan overwegingen van beleid. Korte termijn-overwegingen, het coalitiebelang, en de positie van partijen daarbinnen, zijn doorslaggevend. De verkoop van beleid, en het aanprijzen van de coalitie, staat voorop. Inhoud van beleid is secundair, en ondergeschikt aan partij- en coalitiebelang.

FNP

Mevrouw Toering van de FNP refereerde in haar verhaal op geen enkel moment aan de bijdrage van haar partijgenoot Tilma in de gemeenteraad van Leeuwarden. Die noemde – zelf een begeesterd voorstander van de KH, hoewel anderszins altijd op zoek naar mogelijkheden voor bezuinigingen, zelfs als het ging om door hemzelf ingediende voorstellen ter bevordering van het Fries, die hij met aan een ambtenaar gerichte mail weer introk, omdat in tijden van bezuiniging zelfs de Friese taal niet meer te stimuleren viel – de gang van zaken in 2010 en 2011 rond de KH ‘misselijkmakend’. Mevrouw Toering vond het waarschijnlijk niet gepast om hierover aan de verantwoordelijke gedeputeerde, Jannewietske de Vries, vragen te stellen. Zelf reproduceerde ze nog eens de criteria, die de FNP in afgelopen tijden – per motie of op een andere sluch-slimme manier – als voorwaarde had gesteld. Al deze criteria zijn in zo’n anderhalf jaar met voeten getreden. Maar mevrouw Toering – en dus de hele FNP – gaan desondanks, na immense worstelingen, met de voorstellen van de gedeputeerde De Vries mee. Wat is die FNP inmiddels een zielige partij geworden.

Kanon

Ook de PvdA, als belangrijkste partij in de coalitie, liet het woord niet meer voeren door portefeuillehouder Ingrid Wagenaar, of door de onlangs als plaatsvervanger voor Wagenaar aangewezen Tjerk Voigt. Nee, ook hier het kanon van de fractie, voorzitter Jornt Ozenga zelf, aan het woord. En ja, zoveel mogelijk aankruipen tegen de eigen gedeputeerde. Geen woord over het ontbreken van een goedkeurende accountantsverklaring voor het verslag van de door de eigen gedeputeerde in het leven geroepen stichting Culturele Hoofdstad, en het volstrekte gebrek aan leiding, en de regelmatige misleiding op het punt van de informatievoorziening door de gedeputeerde. Blijkbaar mag en kan dat allemaal. Zolang het een eigen gedeputeerde betreft. In de gemeenteraad was de PvdA nog alleen te porren voor een bijdrage van 200.000 euro in dit jaar, met een litanie van voorbehouden ten aanzien van het vervolg.

Bescherming

Net als in december 2011 bleek ook vanavond in provinciale staten het achterkamertjesoverleg van de coalitie – met in elk geval als doel en uitkomst de bescherming van de eigen PvdA-gedeputeerde – te leiden tot een hypocriete, en ook toneel-technisch, volstrekt ongeloofwaardige voorstelling.

Amateurtoneel van de slechtste soort

Amateurtoneel, van de slechtste soort. Wat een betreurenswaardige wanvertoning van de coalitie van verliezers (zie laatstgehouden verkiezingen). Van de niet-college-partijen manifesteerde Groen- Links zich flets. In december 2011 speelde Van der Honing voor Groen Links nog een glansrol. Dat zal weer te maken hebben met de pro-KH-opstelling de gemeentelijke fractie, in tegenstelling tot de provinciale fractie. Ook hier dus één partij, maar een totaal verdeeld huis.

Van der Galiën

De PVV, met Van der Galiën, opereerde adequaat, maat erg gematigd. Waarom, van der Galiën? Ooit had je toch een voorstel tot onafhankelijk onderzoek naar de gang van zaken in 2010 en 2011 aangekondigd?

VVD

De VVD stelde de beleidsmatige en organisatorische misère, in fundamentele zin aan de orde , maar maakte, in tweede termijn, ondanks vergaande kwetsbaarheid van de gedeputeerde, het niet echt af.

D66

D66 toonde zich (te) ambivalent. Bij deze partij blijft het, zoals zo vaak, te veel enerzijds en anderzijds. De vragen in de eerste ronde aan de gedeputeerde waren scherp, de beantwoording van de gedeputeerde was zwak en ontwijkend, maar D66 maakte het in de tweede ronde niet af. Je staat voor open doel, maar schiet de bal er nog niet in. Een raadsel zal wel blijven, waarom D66 nooit, sinds de in december 2011 ingediende motie, overgenomen door de gedeputeerde, om per 1 februari 2012 te kunnen beschikken over een goede, steekhoudende evaluatie, een evaluatie die er nooit is gekomen, zelfs niet t.b.v. dit laatste debat, deze nalatigheid aan de gedeputeerde heeft voorgehouden.

CU

De Christen Unie bleek er nog niet uit. Voor de CU overheerste de vraag – als we het goed begrepen hebben – of ze al in de fuik waren gezwommen, of nog slechts daarheen onderweg waren. Ook hier een kenmerkende zweverige en armzalige, welhaast vanuit zelfbeklag voortkomende opstelling. Wat hebben we het toch moeilijk, wat zijn we toch beklagenswaardig in onze zware afwegingen.

Conclusie: wat maken provinciale staten, in hun controlerende rol, het een college van gedeputeerden, in elk geval in dit dossier alleen maar falend, eenvoudig.

(Wordt vervolgd).

Observatorium Politiek Leeuwarden

W.g. J. A. van Buren (projectleider)