Canvassen op de Nieuwestad is als een duik in een koud bergmeer

(tekst: ingezonden PAL/GroenLinks-raadslid Gerben Hoogterp)

Achter beslagen camperraam en fietstas vol water – campagne in Frysl�n

Achterin de oranje Boer-zoekt-vrouw bus komt mijn verkleumde lijf tussen lijsttrekker Irona Groeneveld en fractiemedewerker Gerrit van der Meer weer wat op temperatuur. De VW-motor ronkt ouderwets en voorzitter Andries Bergsma manoeuvreert de GrienLinks campagne camper ondanks de steeds meer beslaande ramen met stijl door de Leeuwarder binnenstad. Op de Voorstreek wijkt hij behendig uit voor een voetganger met rode sjaal die plotseling de rijbaan oploopt. Het is PvdA-lijsttrekker Hans Konst die we bijna van de sokken rijden. Met de blik op oneindig loopt hij richting Waagplein.

Wij komen daar net bij het verkiezingscircus vandaan. De kramen met verregende folders, posters, pepermuntjes, windmolentjes, bierviltjes, pennen, zonnebloempitten en condooms. Om 11.00 uur hebben we onze plek opgebouwd met Elizabeth en Evert. Elmar brengt warme koffie mee.

Omdat er weinig aanloop is en na een lekkere koek van de VVD-buren komt de VW-bus met een doos folders met speerpunten. Ik waag de sprong in het diepe en besluit op de looproute van de Nieuwestad te gaan canvassen. Het voelt altijd weer zoals de duik in een bergmeer. Je staat op de oever en huivert en twijfelt, maar als je er een keer door bent geeft het een onvergelijkbare sensatie.

De jongedame van D�66 biedt mij een schuilplek onder haar partijparaplu aan. Vriendelijk en gezellig maar toch liever de nattigheid en de confrontaties. Ik houd het anderhalf uur uit. Twee keer word ik fel aangesproken over het Kunduz-standpunt van het merendeel van onze Tweede Kamerfractie. Drie keer vertellen voorbijgangers mij dat ze PVV stemmen. Een stel loopt door nadat de man zijn hoofd schudt. Maar drie seconden later komt de vrouw terug. Een jongen vertelt trots en blij dat hij voor het eerst gaat stemmen. Een jong paar duwt hun kind door de regen in een buggy met GroenLinks windmolentje. �Ja, nog van verleden week, hij moet er per se op blijven�, roept de moeder. �Ook al stemmen we wat anders�.

Nadat VVD-lijsttrekker Ton van Mourik mij joviaal succes heeft gewenst kijk ik naar twee jongens van de PvdA die hun rode rozen uitventen. �Alsjeblieft�, smeekt de jongen naar de man waar hij mee staat te praten. �Ik heb er 700, hoe raak ik ze kwijt?� Het lukt even niet de ontroering te ontkennen. Precies vier jaar geleden stond ik hier met Anita Andriesen. Zij met haar warme persoonlijkheid en rozen en ik met mijn koude vingers en folders. Toen geen discussies over keiharde bezuinigen op de bijstand en de missie naar Kunduz, maar over de Harlinger afvaloven, het zout en de bodemdaling. Anita kon het maken om daar openlijk kritisch over te zijn en tegelijk gedeputeerde te blijven. Een politiek ongekende mix van menselijke authenticiteit en realistische bestuursstijl. Met de rode rozen bleef zij niet zitten.

Als de krakers van de AFA (Anti Fascistische Aktie) hun partytent pal voor de verkiezingskramen hebben opgebouwd en hun megafoon hebben getest komt er ook beweging op het podium. Voordat de decibels pijnlijk worden en hun zwarte tegenstanders hun vlaggen uitrollen start Andries de VW-bus. We hebben twee afspraken.

In de camper rijden we langs de vliegbasis – praten met Tweede Kamerlid Niels over minister Hillens Damocles-oordeel volgende maand en de welhaast heilige verbinding tussen deze defensie-industrie en onze werkgelegenheid, zonder ook maar enige relativering en openheid voor alternatieven � en arriveren vlak voor Stiens bij het trac� van het Dokkumer Lokaaltje. Ondernemer Chris Rijff krijgt een Griene T�t en vertelt vol vuur hoe hij ProRail achter de broek zit.

Via de stad tuffen we naar het NS-station. Onderweg rijden we nog een keer over het Waagplein dwars door de menigte van uitersten. Ineens ontwaren we Sjoerd Galema. De CDA-boer ontdekt Irona in onze boer-zoekt-vrouw bus en bonst meteen spontaan op het raam. We open de schuifdeur. �Succes der mee� roept hij ons toe. Wij constateren dat hij na zijn Nieuw Zeeland missers weer redelijk in zijn vel zit.

Bij het station ontmoeten wij Judith Postumus en met een t�t en een mok steken wij haar een riem onder het hart bij haar strijd om de bus toegankelijker te maken voor rolstoelers. Terug van station valt het op dat er veel politie op de been is. Met Isabelle Diks loop ik door de Prins Hendrikstraat terug richting Waag. Een angstaanjagende groep skinheads komt ons tegemoet. Wat is er gebeurd op het Waagplein? Een kritisch PAL-partijlid fietst voorbij en ik overtuig hem naar de Waag te gaan om Niels van den Berge aan te spreken waarom hij niet mee is gegaan met Ineke van Gent in de Kunduz -stemming. Hij doet het zodat Niels weet dat hij niet voor niks naar Leeuwarden is gekomen.
Na een onverwacht weerzien met SP-kamerlid Farshad Bashir en een korte babbel met Diededrik Samson gaan we inpakken. Mijn fietstassen staan halfvol water en zo voel ik mijzelf ook.

Ik laat de campagne even voor wat hij is en pak hem maandag weer op. Overdag wordt bekend dat we straks zo�n 6000 kievietseieren mogen rapen. Het is onbegrijpelijk dat het unieke standpunt van GrienLinks �Wel zoeken, niet rapen� niet als een alternatief wordt gezien. Waarom in al die eieren opeten?

�s Avonds in debatcentrum De Bres staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu Joop Atsma op campagne voor Frysl�n fietsl�n. Als Tweede Kamerlid schreef hij een initiatiefnota ter stimulering van het fietsen. Nu maakt hij deel uit van de regering. Met enige verbazing luister ik naar zijn pleidooi voor de fiets. Zo hoor ik het CDA niet elke dag. Met gemak schotelt de staatssecretaris ons voor dat eigenlijk iedereen het met zijn plannen eens is. Ik denk aan Leeuwarden waar we miljoenen voor autoasfalt uitgeven en in verhouding veel minder voor fietsbereikbaarheid. Dat is een politieke keus. En elke keer weer is het een harde strijd om ietsje voorrang voor de fiets � zie de discussie over de voorrang op de rotondes � uit het vuur te slepen.

Opmerkelijk genoeg voelen vlak voor de verkiezingen ineens allerlei partijen een enorme behoefte zich als fietsvriendelijk te profileren. Wij gaan natuurlijk voor Irona en het programma van GrienLinks als meest fietsvriendelijk optie voor Friesland en Leeuwarden.
Wat fietsen betreft is Atsma van jongs af aan een fan van de tweewieler. Maar zoals een van de aanwezigen opmerkt �U bent staatssecretaris van Infrastructuur �n Milieu�. Dat tweede aspect is bij fietser Joop duidelijk van minder belang. De man van de interruptie – goed voor 200.000 fietskilometers – zegt zich te ergeren aan alle wegwerpflesjes en blikjes langs de fietspaden. Zijn oplossing van statiegeld wordt door Atsma luchtig weggewimpeld. �Dat gaan we hier op een maandagavond in De Bres niet even regelen�. Als de langeafstandsfietser in de pauze hierover zijn ongenoegen uit kan ik hem niks anders zeggen dan dat hij zich niet aan de kant moet laten fietsen. GrienLinks en PAL GroenLinks zijn sterk vertegenwoordigd en ik besluit na Atsma even in het Frysk dag te zeggen op de fiets richting huis te stappen. Het is een frisse bijna windstille avond. De stad is stil. Zelfs de politieauto in volle vaart door de rode lichten op het Drachtsterplein heeft wel alle zwaailichten aan maar gebruikt geen sirenes. Een ingehouden noodsignaal als stilte voor de storm?

Gerben Hoogterp, raadslid PAL GroenLinks