Bouwplan De Hem: vogels en gestreste jongeren

Foto-Weidevogelgebied Hounspolder bron Leeuwarder Courant

Valse Keus

door Henk Weiland

Op 21 juni jl. vond de raadsvergadering plaats waar beslist werd over woningbouw in De Hem. Kiezen we voor woningbouw of voor het in stand houden van een uniek vogelbroedgebied? Een vals dilemma dat voor de coalitiepartijen de aftrap was voor een hele reeks gelegenheidsargumenten. Dat je er ook voor kunt kiezen om de vogels met rust te laten en de woningen ergens anders neer te zetten deed niet ter zake. Zo werd er een discussie gevoerd waar het net leek of De Hem het enige gebied in de hele gemeente Leeuwarden is waar nog woningen gebouwd kunnen worden en dat woningzoekenden ernstig gedupeerd worden wanneer dit plan niet doorgaat.

Bauke Aalbers

Dat was ook de mening van Bauke Aalbers, woordvoerder van de PvdA-fractie. In zijn betoog haalde hij zijn schoondochter aan die hem verteld had over gestreste jongeren die wanhopig op zoek waren naar een woning. Een goede reden voor hem om dit plan door te laten gaan terwijl slechts vijftien procent van de woningen betaalbaar is. Waarna ook nog een sneer volgde naar de tegenstanders op de publieke tribune, voornamelijk ouderen . ‘Het zijn geen jongeren die op de publieke tribune zitten.’ Alsof die mensen zelf geen kinderen hebben die misschien op zoek zijn naar een betaalbare woning. Betrokkenheid van burgers wordt in Leeuwarden kennelijk alleen op prijs gesteld zolang dat in je politieke kraam te pas komt.

Daarna was het woord aan GroenLinks. Dit keer was het niet Pim Astro, die dankzij zijn wandelingen met zijn hond door een buitengebied meer weet van weidevogels dan de samenstellers van een ecologisch rapport, maar Wim Spoelman. De heer Spoelman toonde zich een kundig opvolger. Tot grote verbazing van de toeschouwers betoogde hij dat De Hounspolder sowieso niet levensvatbaar was door de woningbouw. Terwijl dat juist de reden zou moeten zijn om van woningbouw in De Hem af te zien.

Ook CDA en Gemeentebelangen maakten dezelfde valse keus. Waarbij Gemeentebelangen zichzelf op de borst klopte vanwege de paar meter extra bufferzone en de Waard als compensatiegebied die ze bij de formatie hadden binnengehaald. Tuininga (FNP) gaf echter aan dat volgens de Vogelwacht de Waard als compensatiegebied ver onder de maat is. Otto van der Galiën van Lijst 058 had ook geen goed woord over voor de draai van Gemeentebelangen die het niet bouwen van de Hem als speerpunt in haar verkiezingsprogramma had opgenomen. Kiezersbedrog noemde hij het.

Weggevaagd

Iets wat de inwoners van Goutum, waar Gemeentebelangen als grootste partij uit de bus kwam, niet zullen vergeten. De enige schrale troost die ze hebben is dat bij de volgende verkiezingen de partij weggevaagd wordt en dat deelname aan het college een eenmalige voorstelling is geweest. Een dergelijke partij die zijn principes overboord zet, in ruil voor een wethouderszetel, zegt ook het nodige over de coalitiepartijen zelf: ‘Zeg mij wie uw vrienden zijn en ik zal u zeggen wie u bent.’

Interessant in de discussie was de bijdrage van Hayo Douwstra van de Christen Unie. Hij pleitte voor een andere prioritering van de bouw waarbij eerst Middelsee volgebouwd zou worden en de Hem als laatste. Dit kwam hem op de nodige kritiek te staan van Wim Spoelman en Geu Luik (VVD). We moeten consistent zijn en de volgorde van bouwen aanhouden waarover we in het verleden besloten hebben. Dat betekent volgens hen dat, na het buurtschap Unia, de Hem aan de beurt is. Waar deze raadslieden zich op baseren is een raadsel, zeker wanneer je kennis neemt van de onderliggende stukken. Wat de prioritering betreft wordt in de Structuurvisie De Zuidlanden gesproken over vier bouwfases. Over fase 4: 2025 -2030 staat het volgende: ‘Als vierde fase komt het grootschaliger middengedeelte van de Middelsee tot ontwikkeling. (….) Het gebied ten zuidoosten van Goutum (voorheen Waterrijk) komt als laatste aan de orde. Deze volgorde geeft voor de nu nog aanwezige weidevogelpopulatie de gelegenheid naar betere leefgebieden in de omgeving uit te wijken. Bij stagnerende bevolkingsontwikkeling kan zelfs afgezien worden van ontwikkeling van dit gebied.’ Misschien kan de wethouder nog eens vertellen waarom deze volgorde van bouwen los gelaten is en wanneer de raad hiervan op de hoogte is gesteld.

Een amendement en twee moties

Tijdens de raadsvergadering diende D66 een amendement in om het stedenbouwkundig plan aan te passen door een aantal woningen te schrappen en zo de bufferzone te vergroten. Het amendement werd, met slechts vier stemmen voor, verworpen.

Verder werden er twee moties ingediend. Een van Gemeentebelangen om pas te starten met werkzaamheden wanneer het plan onherroepelijk geworden is en een motie van GroenLinks om te onderzoeken welke mogelijkheden er zijn om tot een aandeel sociale huur en koop tot 30% te komen.

Wat de laatste motie betreft is de kans van slagen praktisch nihil. Het belooft dan ook een boeiende raadsvergadering te worden op woensdag 30 september wanneer het behandelvoorstel Hercalculaties Grondexploitaties in de raad besproken wordt. Daarin staat het volgende: ‘Het vergroten van het aandeel sociaal zou voor Zuidlanden/Middelsee leiden tot een negatieve grondexploitatie. Bij de vaststelling van een bestemmingsplan moet de raad motiveren dat het plan binnen de planperiode financieel haalbaar is.’

Het komt er dus op neer dat het college, niet alleen voor de Hem, maar voor de hele Zuidlanden, blijft vasthouden aan 15% sociale woningbouw.

Duidelijkheid

Aangezien het bestemmingsplan de Hem al is vastgesteld mag je van indiener van de motie, GroenLinks, op zijn minst verwachten dat ze nu duidelijkheid eisen van het college in plaats van te wachten tot de behandeling in december.

De enige verrassing die avond kwam van D66 die uiteindelijk tegen de bouw stemde. Uiteindelijk werd met 27 stemmen voor en tien tegen het bestemmingsplan vastgesteld.

Toekomstige ontwikkelingen

Wat kunnen we nog meer verwachten van deze raad? Op 20 september is er een debat over de bouw van 74 woningen in het Potmargegebied. Dezelfde argumenten die voor de bouw van de Hem gebruikt zijn zullen we ook nu weer horen. Ook hier woningbouw, waar dat niet wenselijk is, met woningnood als argument, terwijl er nog zeeën van ruimte zijn in de Zuidlanden of het Spoordok. Ook kunnen de gestreste jongeren weer ten tonele gevoerd worden terwijl er geen betaalbare woning gebouwd gaat worden. En misschien weer een sneer naar de publieke tribune waar geen jongeren zitten maar ouderen die het dagelijks ommetje met de hond belangrijker vinden dan het grote algemene belang wat hier mee gediend is.

Als bijkomend argument zal er gesteld worden dat er in het verleden kassen stonden en het gebied toen ook bebouwd was, zodat het alleszins acceptabel is om hier woningbouw te plegen. Terwijl je ook kunt redeneren dat je nu een unieke kans hebt om een stuk groen te behouden binnen de stad.

Uiteindelijk is met de bouw van deze woningen niemand gebaat. De woningzoekenden niet, de omwonenden niet en voor het Potmargegebied zelf heeft het geen enkele meerwaarde.

De coalitie zou zich eens af moeten vragen wat er nog terecht komt van het hele idee van vergroening en verduurzaming van onze stad. Vorig jaar was er nog de manifestatie Bosk. Juichende verhalen over groenbeleving en afname van hittestress op versteende pleinen. De legacy van Bosk, om de pr term ook eens te bezigen, is dat er voor de bouw van de woningen in het Potmargegebied flink wat bomen gekapt moeten worden, zelfs wanneer de bouw niet doorgaat. Een burger die dit aanvocht bij de bezwaarcommissie vond niet alleen de gemeente als tegenstander op zijn weg maar ook de advocaat van de projectontwikkelaar.

Enfin, we wachten af. Er zullen nog vele boeiende raadsvergaderingen volgen.