Jan Ypma: Ik had niks met messen en vorken

Foto: Simon van der Woude

Niet iedere ondernemer is geschikt als ondernemer

Het bijhouden van de administratie behoort vaak niet tot de favoriete werkzaamheden en het belang daarvan wordt door de meeste ondernemers nogal eens onderschat. En toch is het een van de belangrijkste zaken binnen een onderneming. ‘Als je administratie op orde is, kan je geld verdienen! Jan Ypma (53) van het Boekhoudburo in Leeuwarden kent zijn pappenheimers. Binnen no time ziet hij wie het ondernemen in de vingers heeft en wie niet.

Geboren en getogen in Wytgaard kreeg hij de basis van het ondernemen direct mee, alhoewel heit en mem geenszins ondernemers waren. ‘Van mijn ouders heb ik geleerd hoe met geld om te gaan, en dat geef ik nu weer door aan mijn klanten. Vader was arbeider en moeder was huisvrouw. Met vier kinderen hadden we het niet breed. Mem was zuinig en heit een harde werker. Naast zijn baan bij Rijkswaterstaat werkte mijn vader er in de weekenden nog bij op een melkersspultsje bij omke Jan in Wijtgaard. Om zijn gezin te onderhouden had hij nog een volkstuin met drie ekers van elk 60 meter lang. Als kinderen hebben wij daar heel wat uren doorgebracht. Alle grote kluiten moesten wij fijnhakken, onkruid eruit halen en tobbes vol met sperziebonen punten. Stilzitten was uit den boze.’ Het was een mentaliteit van: Als je iets wilt bereiken in het leven dan moet je er wat voor doen. Niks in het leven gaat vanzelf.

‘Deze aanpakkersmentaliteit van vroeger komt me nu goed van pas in mijn huidige werk. Serieus met je werk bezig zijn, klanten behandelen zoals jezelf ook behandeld wilt worden, maar vooral ook afspraak is afspraak. Als je mensen iets belooft, dan moet je dat ook doen. Vaak genoeg hoor ik van nieuwe klanten die bij mij komen, dat alles bij hun oude boekhouder zolang duurt. Het blijft weer in de la liggen en maanden later komt er nog eens een antwoord. Dat is iets waar ik me totaal niet in herken. Ik ben van: Gelijk actie ondernemen en er boven op zitten.’

‘Op de middelbare school moesten we maar een zaterdagsbaantje zoeken. Het geld wat we daarmee verdienden moesten we op het spaarbankboekje zetten voor later. Dan krijst rinte op rinte zei mijn vader. Van het verdiende geld mochten we dan een transistorradio kopen. Heit ging natuurlijk mee want de aankoop moest natuurlijk wel in het budget passen. Het mocht niet te veel kosten. Radio van der Wal op de Berlikumermarkt heeft een goede klant aan ons gehad. Je had ergens wekenlang hard voor gewerkt en hard voor gespaard. Zo werd je bijgebracht wat de waarde van geld was volgens mijn vader. Dat is heel belangrijk in mijn huidige werk. Geld wordt bij ons in de familie niet over de balk gegooid. Mijn broer rekent alles nog om van euro’s naar gulden, dan heeft hij een beter idee wat iets gekost heeft.

Jan Ypma kijkt regelmatig op van de hedendaagse mentaliteit. ‘Vooral van de nonchalance als het om geld gaat. Daar verbaas ik mij vaak over. Slordigheid kost geld, zo eenvoudig is dat en de Belastingdienst is redelijk coulant maar kent ook zijn grenzen. Als je de boel niet op orde hebt dan kost dat de ondernemer onherroepelijk geld. Terwijl het niet hoeft. Dan moet ik de klanten maar weer achter de broek aan zitten.’

‘Bij De Vries op de Eewal heb ik het boekhoudvak geleerd. Alles nog zonder computers. Handmatig optellen en grootboeken in een schrift. Ik zou aanvankelijk de horecakant op. Na de lagere school ging ik via mavo Nijehove naar de Bakkersvakschool in Nijlân. Tien jaar werkte ik in de horeca. De onregelmatigheid van het werk stond me tegen. Er was bij mij ook geen passie voor het vak. Ik had niks met messen en vorken.’

Naast het horecawerk pakte hij een studie op. ‘Door het volgen van cursussen praktijk diploma boekhouden en moderne administratie heb ik me laten omscholen. Zo kwam ik bij accountantskantoor De Vries op de Eewal terecht en later bij de Gibo-groep in Heerenveen waar ik als assistent accountant werkte. In 2006 ben ik voor mezelf begonnen.’

‘De liefde had me een jaar naar Spanje gebracht, maar dat avontuur was geen succes. Dus kwam ik weer in Friesland terecht. Ik ben toen voor mezelf begonnen (wat ik bij de baas deed kon ik ook wel voor mezelf doen). Ik vond in die tijd ook weer een baan bij een accountantskantoor en zo combineerde ik mijn eigen bedrijf met een fulltime baan erbij. Dat werd me na jaren wat te druk omdat ik in die tijd ook nog een hbo-studie volgde voor fiscaal adviseur. Ik was alleen maar aan het werken, leren en aan het slapen. Maar mijn tijd komt nog wel heb ik altijd gedacht. Niks gaat vanzelf in het leven. “Hoe moeilijker de strijd, des te mooier de overwinning” kregen we vroeger altijd te horen.’

‘Wat ooit op een zolderkamer is begonnen is nu voortgezet in een mooie werkplek bij bedrijvencentrum SPAN te Leeuwarden. Ik heb nu twaalf jaar mijn eigen boekhoudkantoor. Er is veel veranderd in die tijd. Alles moest worden gedigitaliseerd en geautomatiseerd. Ook daarin ben ik met de tijd meegegaan. Veel klanten van het eerste uur zijn nog steeds klant bij mij. Ik heb weinig verloop. Ik ben niet de duurste en klanten weten wat ze aan mij hebben. Vertrouwen is een belangrijke basis voor klanten in mijn vak.’

‘Helaas heeft mijn vader dit allemaal niet meer meegemaakt. Hij is tien jaar geleden overleden, maar wat zou hij trots zijn geweest. Zijn foto staat bij mij op mijn bureau Als ik het even moeilijk heb, kijk ik hem recht in zijn ogen aan en dat zie ik als steun.’

‘Nee, ik ben geen doorsnee boekhouder. ‘U’ zeggen tegen mij is uit den boze. Ik wil dat mensen zich bij mij thuis voelen, geen afstand en elke klant met respect behandelen. Dat zijn de normen en waarden die ik van huis uit heb meegekregen. Ik leef me in in de situatie van de klant. Ik behandel ze zoals ik zelf ook behandeld wil worden. Ik haal alles eruit wat erin zit. Bij mij ben je geen nummer. Ik hou van actie en dat houd ik mijn klanten ook voor. Gooit geen ongeopende brieven in een la. Actie en reactie. Dat hoort bij het ondernemerschap. Ik zie direct wie het in de vingers heeft en wie beter iets anders kan gaan doen. Als ik wat te lang op vakantie ga vraagt mijn moeder vaak of dat wel kan om mijn klanten. Ja mem, zeg ik dan. Ik haw alles under controle!’

Jan Ypma