Maakt een Culturele Hoofdstad gelukkig?

(tekst: weblogger Wietse Elzinga)

Maakt een Culturele Hoofdstad (on)gelukkig?

Van de meeste reacties op de lokale nieuwssite Liwwadders.nl word ik wegens een gebrek aan diepgang niet gelukkig. Uitzonderingen bevestigen de regel, de secretaris van PEL is van mening dat we van het project Leeuwarden Culturele Hoofdstad 2018 niet gelukkig zullen worden. Secr PEL baseert dat op een rapport getiteld “European Capitals of Culture and Life Satisfaction” van het Zwitserse Center for Research in Economics, Management and the Arts (CREMA). Van dat stuk heb ik natuurlijk met belangstelling kennis genomen. Het goede nieuws: de vergelijking met de invulling die Leeuwarden voor ogen staat en de gepresenteerde resultaten in het bedoelde stuk gaat mank.
De onderzoekers van CREMA hebben een groot aantal European Capitals of Culture (ECoC) onder de loep genomen om te kijken of de uitverkoren steden er ook structureel beter van zijn geworden. Dat valt in veel gevallen best wel tegen. Een deel van de verklaring is gelegen in het feit dat menig ECoC projecten van (harde) infrastructurele aard uitvoert, zoals het Franse Marseille dat op dit moment een van de twee Culturele Hoofdsteden is. Nieuwe musea, het fysiek opknappen van een al dan niet verloederd stadsdeel of centrum, dat werk. Wat Den Haag ook zonder het winnen van de titel alsnog doet, voor veel geld een prestigieus cultuurpaleis realiseren. Menig ECoC kreeg na afloop van het feestjaar de exploitatie van zo’n voorziening niet (meer) rond. Gevoegd bij de overlast die gepaard gaat met nieuw- of verbouw van bestaande panden is dat niet iets om vrolijk of gelukkig van te worden. Gelukkig gaat Leeuwarden het helemaal anders doen. Geen harde infrastructuur, maar zachte infrastructuur in de vorm van tal van culturele evenementen.

Dat is geen garantie dat nuchtere Friezen voor, tijdens en na 2018 als Bourgondische zuiderlingen door het leven stappen, zoals alom bekend is het organiserend vermogen in deze contreien niet zo groot. Leren organiseren is een van de nevendoelstellingen die geformuleerd moeten worden naast de inhoud van het bidbook wil je er als regio structureel beter van worden.

Voor de politici die zich blind staren op de bezoekersaantallen bevat het genoemde rapport leuke weetjes. Wil je veel bezoekers trekken dan moet je bij evenementen geen entree heffen en / of gratis eten en drinken aanbieden. Het zal duidelijk zijn dat dit de exploitatie niet ten goede komt. De meeste bezoekers die een kaartje voor een evenement kopen komen uit de regio, slechts een klein deel van de bezoekers komt uit het buitenland.

We zouden best weleens van het project Leeuwarden Culturele Hoofdstad 2018 gelukkig kunnen worden maar dan moet het bidbook in a-cultureel opzicht aanmerkelijk aangescherpt worden. Ik wil niet eenmalig maar structureel gelukkig zijn in deze provincie. U toch ook?