Echtgenoot Mata Hari had ook een Leeuwarder verleden

MacLeod met zijn echtgenote, Margaretha Zelle
(tekst: HCL)
Echtgenoot Mata Hari had ook een Leeuwarder verleden
Een opmerkelijke bijvangst werd onlangs gedaan tijdens de voorbereidingen van Open Joodse Huizen in Leeuwarden. Jan Faber van het HCL trof tijdens een onderzoekje naar de bewoningsgeschiedenis van het pand Bij de Put 13 de naam Rudolph Mac Leod aan. Tot nu toe was volledig onbekend dat deze latere echtgenoot van Mata Hari een Leeuwarder verleden had.
Uit het bevolkingsregister uit de periode 1859-1876 deed blijken dat nummer 13 (toen nr. 245 in wijk I) tussen 1860 en 1862 werd verhuurd aan kapitein John Brienen Mac Leod, beroepsmilitair en op 11 februari 1825 te Kampen geboren. Hij kwam daar wonen met echtgenote Dina Louisa Baronesse Smirts de Landas en hun twee kinderen Rudolph (1856-1928) en Louise Jeanne (1857-?). Ze hadden zich op 1 mei 1860 vanuit Bergen op Zoom gevestigd in Leeuwarden, waarnaartoe vader John waarschijnlijk was over geplaatst om te dienen bij het 8ste Regiment Infanterie. Het gezin Mac Leod verhuisde in maart 1862 naar het Zuidvliet Wijk L huisnr. 151, alwaar ze nog tot 3 mei 1864 woonachtig bleven en vervolgens verhuisden naar Assen. Na 1876 is het oorspronkelijke pand aan het Zuidvliet gesloopt en vervangen door twee woningen, gescheiden door een steeg en hernummerd als Zuidvliet 294 en 294a.
Zonder hier al te diep op de persoon van Rudolph Mac Leod in te gaan – er is genoeg over hem te vinden op internet – kan worden gesteld dat onze beroemde stadgenote Margaretha Geertruida Zelle (Mata Hari) en haar latere echtgenoot Rudolph tijdens hun slechts 7 jaar durende huwelijk toch minimaal één gemeenschappelijk gespreksthema moeten hebben gehad waarin ze zich beiden moeten hebben kunnen vinden, en wel hun jeugdherinneringen aan dat ‘smoute stadsje’ Liwwadden in patria! Overigens zijn ze elkaar nooit tegengekomen in Leeuwarden. In 1864 was Margaretha nog niet geboren.
Het in 1895 aangewakkerde liefdesvuur tussen beide tortelduifjes was trouwens al snel gedoofd. MacLeod schreef in 1899 in een brief aan zijn zuster Frieda over zijn huwelijk met Zelle: ‘Als ik maar geld had om ze af te kopen, want daar doet het beest alles voor…. Als ik eerst van het lijk af kon komen, dan was ik een rijk man, maar vat op zich geven, zodat je de wet kunt inroepen, doet ze niet. Ik houd het soms haast niet uit met het beest in huis, maar wat moet je doen om er af te komen? Met of zonder schandaal, dat kan mij niet schelen’.
Bij de Put 13 is a.s. zondagmiddag (deels) opengesteld voor publiek tijdens Open Joodse Huizen (zie https://historischcentrumleeuwarden.nl/laatste-nieuws/2023-vijfde-editie-van-open-joodse-huizen). Meer over de geschiedenis van Bij de Put 13 en Mac Leod in Leeuwarden wordt gepubliceerd in het volgende nummer van het tijdschrift Leovardia.
Meer berichten
- Hoe breed moet een voetpad zijn om écht prettig te kunnen lopen?
- Dit jaar is het precies 150 jaar geleden dat Margaretha Geertruida Zelle werd geboren: stadswandeling
- Beste meneer Jetten, beste Rob, we kunnen niet iedere dag noodles eten
- Een SWAT-team opbouwen om de belastingen van miljardairs te verhogen?
- Rick van het Meer: Daarom ben ik weggegaan uit Friesland
- Het is wie we zijn. Wij zijn het paasvuur
- Groep 7 van de Leeuwarder Schoolvereniging presenteert plan winnende Dijkhuizen
- D66 zou eigenlijk de leiding moeten hebben bij de onderhandelingen voor een nieuw Leeuwarder college
- Jason Bhugwandass: Vijf jongeren hebben sinds de publicatie van mijn rapport hun leven beëindigd
- Support je voetbalclub met statiegeld: Statiegeld Nederland en KNVB starten samenwerking
- Nieuw Leeuwarder college bestaat uit GL/PvdA, D66, CDA en VVD (update)
- Steden en dorpen die leefbaarder willen worden door de auto te weren ondermijnen die leefbaarheid juist
- Hormuz als breekpunt voor de wereldeconomie
- Cao-lonen in eerste kwartaal 4,5 procent hoger
- Waarom wordt voeding nauwelijks behandeld in de artsenopleiding?
- Snapchat, TikTok en Instagram spelen belangrijke rol bij werving jongeren voor criminaliteit
- Nieuwbouwkavels eind 2025 ruim 15 procent duurder
- Benadeelden graffiti morgen vergast op koffie in het Fries Museum
- Wethouder Nathalie Kramers legt vanwege borstkanker haar taken neer
- Meer zestigers hebben een LAT-relatie, vooral mannen
- Politiek café Leeuwarden met Gerard Janssen, Geu Luik, Thom Smit en Branka Stuve
- Arjen Droog: inhoud vóór de machtsverdeling. Ik heb er zin in
- Wie maakt het wat uit wie we aan de talkshowtafels clowntje laten spelen
- Waarom onze Duitse buren zich zorgen maken om onze portemonnee
- Oppervlakte voedselbossen in vijf jaar tijd vertienvoudigd
- Met een gemiddeld uurtarief van 74 euro behoren Friese zzp’ers tot de provincies met de laagste tarieven
- Debat Ondernemen in Leeuwarden: Een lesje in ‘naar de mond praten’
- Managers die zich verschuilen achter abstracte termen presteren vaak minder goed
- Opnieuw minder minderjarige verdachten – Relatief meeste minderjarige verdachten in Friesland en Groningen
- Martijn Balster benoemd als informateur nieuw college gemeente Leeuwarden
- Klein coronanieuws en andere zaken – Leeuwarden geeft toegankelijkheidsprijs aan café waar gehandicapten niet kunnen komen – Wonden likken op de vrijdagmarkt – Dames duwen PvdA’er Jelmer Staal uit de raad – Slalommen bij terras Downies en Brownies – snackbar ’t Vliet later open – Praamvaarders in de schoolbanken – brug Snakkerburen plots verdwenen
- Student betaalt tot 2.500 euro per jaar voor scooterverzekering, soms net zoveel als aanschaf
- Bibliotheken als biotopen van gemeenschapsvorming
- Beschikbaar inkomen huishoudens 2,7 procent hoger in 2025 – Spaartegoeden huishoudens groeien met ruim 8 procent
- Gemeenten begroten 5,8 procent meer lasten voor 2026
- Iedereen Fietst brengt honderden kinderen in beweging
- Judith Nieken wint jubileumeditie Willem Wilmink dichtwedstrijd
- Friese loonstrook blijft vaak een geheim: vier op de tien Friezen weet niets van salaris collega
- Onderzoek Univé: starters onderschatten financiële risico’s bij woningaankoop
- Meer nieuwbouw van woningcorporaties



