Directeur Ali de Jong van het LOF is over de houdbaarheidsdatum heen

Alleen de geur al van belangenverstrengeling zou het Leeuwarder Ondernemersfonds (LOF) moeten mijden. Daarom zou het een goed idee zijn om de organisatie tegen het licht te houden en regelmatig van directeur te wisselen. Directeur Ali de Jong is over de houdbaarheidsdatum heen.

Het Leeuwarder Ondernemersfonds kent twee doelen: het stimuleren van activiteiten in wijken door het beschikbaar stellen van geld en het stimuleren van grootschalige evenementen (bovensteeds) ook door het beschikbaar stellen van geld. Met de grootschalige evenementen worden mensen van buiten de gemeente Leeuwarden verleid om een bezoek aan de stad te brengen. In het eerste geval profiteren voornamelijk de wijkondernemers van de geldelijke bijdrage; in het tweede geval profiteren ‘alle’ ondernemers.

Het LOF beschikt momenteel over ongeveer 1 miljoen euro per jaar. Het meeste geld wordt verdeeld en een kleiner deel blijft gereserveerd voor wijken die (nog) geen plannen hebben ingediend.

De plannen voor het LOF kwamen voor het eerst ter sprake tijdens een bijeenkomst van het ongebonden Netwerk Coltrane, dat was in het voorjaar van 2005. Netwerk Coltrane is (het bestaat nog steeds) een netwerk dat overal ‘ja’ op zei. Wilde iemand een jazzfestival voor jong talent organiseren, dan was het antwoord ja. Wilde iemand een ijsbaan in de stad aanleggen, dan was het antwoord ja. Wilde iemand een openluchtbioscoop organiseren, ook dan was het antwoord ja. Wilde iemand in tientallen cafés de oude barkeepers weer eens in actie zien, dan was het antwoord ja.

Ook de Stichting Sinterklaas Intocht Leeuwarden klopte bij het Netwerk Coltrane aan. Een bedroevend klein aantal ondernemers wilde meebetalen aan deze prachtige intocht. Netwerk Coltrane maakte een pr-plan en zette tevens café Lampie in het zonnetje. De eigenaresse van dit kleine café was ieder jaar de eerste die de rekening van de Sinterklaasintocht voldeed. Hulde, de rest moest zich schamen. Zonder borstgeroffel (minimale organisatie en maximaal effect) organiseerde Netwerk Coltrane in de jaren 2005 tot 2009 meer dan 120 evenementen, met een naar verhouding kleine bijdrage van de gemeente Leeuwarden van 37.000 euro per jaar.

Om de freeriders die gratis achterop de schimmel van de Sint sprongen in de wielen te rijden werd in 2009 het Leeuwarder Ondernemersfonds opgericht. Alle bedrijven kregen een verhoging van de ozb-belasting voor de kiezen, de extra opbrengst die hiermee werd binnengehaald was voor het nieuwe fonds. Als voorbeeld gold Leiden, waar een dergelijk fonds met succes functioneerde.

Steeds vaker horen we berichten dat het niet snor zit met het Leeuwarder fonds. Een van de klachten is het afromen van het fonds met een bedrag van 1 miljoen euro voor het evenement Culturele Hoofdstad, zonder hieraan duidelijke doelen te stellen. Andere klachten betreffen het meebeslissen van belanghebbenden over projecten waarvan zij deel uitmaken. Weer andere klachten betreffen een verband tussen de particuliere belangstelling van de directeur, projecten en personen waarmee zij geen klik heeft zouden hiervan de dupe zijn geworden.

Het fonds wordt steeds vaker gezien als stoplap voor de begroting van bepaalde organisaties die het fonds zien als aanvulling op hun reguliere begroting. In die begrotingen, zelfs van gerenommeerde instellingen en organisaties, wordt moedwillig een gat gecreëerd waarvan verwacht wordt dat het fonds die wel opvult. Deze gang van zaken staat ver af van het idee waarmee Netwerk Coltrane destijds activiteiten organiseerde. Hierbij stond het ja-zeggen voorop, werden platgetreden paden vermeden en werd er gestuurd op originaliteit. Bij het LOF is hiervan geen sprake en dansen ieder jaar de bekende organisaties om de pot met geld zonder dat zij worden gestimuleerd om te innoveren en om nieuwe publieksgroepen te bereiken. Van de 21 evenementen in het bovensteedse deel van het fonds (in 2016 werd er ruim 100.000 euro uitgekeerd) bedoeld om de stad over de gemeentegrenzen heen te tillen, haalde geen enkele activiteit de landelijke pers. Ook de bijdrage aan Culturele Hoofdstad (in 2016 werd 231.288 euro uitgekeerd) met al het bijbehorende pr-lawaai resulteerde niet in een vermelding in de twee lijsten die de Volkskrant dit voorjaar publiceerde van de top van zomerse culturele evenementen; een krant met een gezaghebbend cultureel profiel, zou je toch zeggen.

Het zou van originaliteit en innovatief vermogen getuigen om de organisatie van het LOF en haar directeur onder een röntgenapparaat te leggen. Op een grill mag ook.

Andries Veldman