Van der Wal (PAL/GroenLinks): PvdA wil de kool en de geit sparen

Piet van der Wal, raadslid PAL/GroenLinks

‘PvdA wil de kool en de geit sparen’

‘Ik ben helemaal gezond, bezit redelijk wat historische kennis over de stad en heb enorm veel vrije tijd.’ Piet van der Wal vindt dat de kiezers zich in hun handen mogen knijpen met een kandidaat zoals hij op de verkiezingslijst van PAL/GroenLinks. De kandidatencommissie van zijn partij dacht hier anders over en wilde Van der Wal ‘voor de eer’ op de allerlaatste verkiesbare plaats deponeren. De commissie achtte de tijd rijp voor vernieuwing, het medicijn tegen alle kwalen. De doorgewinterde politicus verzucht: ‘Ik ben nog nooit alleen maar voor de eer voor iets gevraagd. Als ik mij verkiesbaar stel dan denk ik dat ik nog voldoende kwaliteit heb om mee te doen. Voor de eer? Hoe bedenken ze het.’ Na luid protest staat Van der Wal nu hoger op de lijst.

Kauwtabletten

In huize Van der Wal aan de Vredeman de Vriesstraat is het een en al zorgzaamheid. De honden lopen vrolijk rond. Er is een aai voor de poes en de politicus wordt klaargestoomd voor een nieuwe ronde in de hoofdstedelijke debatarena. Van der Wal is dertien kilo afgevallen, slikt zoetjes (‘blèèèè’) en vrouw Susanne informeert of hij zijn kauwtabletten wel inneemt. ‘Dat hoeft niet meer.’ Hij ergert zich nog aan de vergadering – die hij niet kon bijwonen – waar de kandidaatstellingscommissie verslag uitbracht van haar onderzoek naar geschikte progressief-groene raadsleden. Veel fiducie had hij al niet in de commissie. ‘Daar zat een onbekende voormalige burgemeester in en een mevrouw van een vernieuwingsbureau.’ Met de laatste wordt een oud-wethouder van Menameradiel bedoeld.

Weinig kennis lijkt tegenwoordig een aanbeveling

‘Je weet te veel’, zo krijgt Van der Wal soms te horen. ‘Tsja, je weet te veel. Ik ben mede drager van een collectief geheugen. ‘Je hebt te veel kennis’, zeggen ze dan. Je begrijpt dat ik dergelijke wonderlijke argumenten naast mij neer leg. We zitten helaas in een periode waar het erop lijkt dat weinig kennis een aanbeveling is.’ Namen van collega-raadsleden vliegen spontaan door de kamer. Van der Wal wil bij de perikelen rond zijn kandidaatstelling eigenlijk niet al te lang stilstaan. Hij wil op eigen kracht een nieuwe plek in de raad veroveren. ‘Ik heb er aardigheid aan, zit nog vol ambitie en heb als pensionado genoeg tijd.’ Het aantal voorkeurstemmen dat hij bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen behaalde stelt hem gerust.

Stadsvisies

‘Een paar positieve punten om te laten zien hoe goed het met de stad gaat? We hebben er als PAL lang geleden voor gezorgd dat het thema agri-nutri niet uit de stadsvisies verdween. Daar mogen we nu heel blij mee zijn. Er wordt volop geïnvesteerd in bedrijven die ik altijd nog bij hun oude vertrouwde namen noem, zoals Condens, Koopmans Meel en de Stremselfabriek.’ Niet dat die investeringen van nu direct het gevolg zijn van de inspanningen van Piet’s partij, maar het thema stond dankzij PAL toch maar mooi in de beleidsstukken vermeld. Over de elkaar in rap tempo opvolgende stadsvisies zegt hij: ‘Ik heb wel eens voorgesteld om daar maar mee op te houden. Welke visie nu weer actueel was, wist je als raadslid op een gegeven manier helemaal niet meer. De ene visie volgt de andere op. Er worden veel te veel beleidsstukken geschreven, alhoewel, ik denk dat dit momenteel wel meevalt.’

Scapinopleintje

De positieve punten worden al snel ingeruild voor enkele negatieve. De woningen boven de winkelslurf aan het Wilhelminaplein staan voor een belangrijk deel nog altijd leeg. ‘Het enige wat daar loopt, zijn twee koffiezaken en de Scapino.’ De schoenenwinkel is rijkelijk bedeeld in het centrum. ‘Ze hebben een eigen Scapinopleintje’, schampert het raadslid. ‘Maar Henk (wethouder Henk Deinum) houdt goede moed.’ Met een bulderende lach werpt Van der Wal een zoetje in zijn koffie. ‘Je kunt als wethouder ook moeilijk zeggen: Ut wurdt nooit wat. Hahaha.’ Het is een en al vrolijkheid rond de stamtafel in huize Van der Wal. ‘Aan de andere kant’, zo stelt Van der Wal tevreden vast, ‘mist al te veel ambitie soms ook zijn doel. Kijk naar Heerenveen. Daar is men gegroeid in een periode dat men ambitieus moest zijn. Die zitten daar nu met grote financiële problemen.’

Voorstreek

In eigen stad zijn het de middenstand en de te koop staande woningen die grote zorgen baren. Volgens Van der Wal moet de oplossing gezocht worden in de concentratie van en het opkopen van woningen. ‘De functie van de Voorstreek moet zich wijzigen. Hier moeten speciaalzaken zich vestigen of er moet een andere bestemming aan de straat gegeven worden. Ik snap wel dat de eigenaren van die panden daartegen aanhikken, want het is hun pensioenvoorziening, maar als je dit op zijn beloop laat, wordt het steeds slechter.’

Koop woningen op

Over een deel van de 1500 woningen die in Leeuwarden te koop staan zegt Van der Wal: opkopen, verduurzamen en verkopen. ‘Daar help je de bewoners mee en de stad. Toen ik dat plannetje jaren geleden opperde tijdens een van de prestigieuze rondetafelconferenties – waar helemaal niks uitgekomen is – werd mijn suggestie door Alex Bonnema van woningcorporatie Elkien honend van tafel geveegd. Ik ben er nog steeds van overtuigd dat het een goed plan is om al die tekoopbordjes  uit de straten te krijgen. Wat weerhoudt ons ervan om zelf als gemeente een woningbedrijf op te richten en weer woningplannen te ontwikkelen? We kunnen als gemeente goedkoop geld lenen en aansprak maken op de waarborgfondsen. Een dak boven je hoofd is een van de basisvoorwaarden. Het hoeft geen groots opgetuigd woningbedrijf te worden, maar een degelijke onderneming met een ambtenaar aan het roer die zijn werkzaamheden uitvoert tegen een normale vergoeding. Kijk eens naar Ameland, daar functioneert nog altijd een goed lopend gemeentelijk woningbedrijf.’

Varkentje wassen

Over de uitwerking van het veelbesproken opgeheven kunstencentrum Parnas is Piet van der Wal tevreden. Hij zwaait ‘zijn’ wethouder Isabelle Diks, die dit varkentje op gezag van de PvdA moest wassen, lof toe. ‘Het bestuur van Parnas had eerder moeten ingrijpen’, zo zegt Van der Wal nu. ‘Ze hadden een veel te grote overhead en een eenzijdig klantenbestand. Als we om een uitdraai van de klanten naar postcodegebied vroegen, dan kregen we dat niet. Dat wilden ze graag voor zichzelf houden. Ze missen nu een ontmoetingsruimte. Nou, daar kun je zo’n centrum alleen niet voor in de lucht houden. Diks kreeg dit toch maar op haar bordje.’

PvdA laat oren hangen

Meer ergernis is er bij de doorgewinterde amateurpoliticus over de rol van de PvdA en het CDA bij kwesties rond Zalen Schaaf en het Europaplein. ‘De Partij van de Arbeid is uitermate gevoelig voor kleine pressiegroepen. Die groepen heb je altijd en overal, dat is niks nieuws. Maar de PvdA wil de kool en de geit sparen en laat dan de oren hangen.’ Terwijl PAL/GroenLinks het behoud van Zalen Schaaf in het verkiezingsprogramma plaatste, en later in het collegeprogramma zag opgenomen, liet de PvdA de oren hangen naar kritische buurtbewoners. PvdA-raadslid Klaas Zwart gaf te kennen sloop van het historische gebouw niet uit te sluiten.

Europaplein

Ook bij de verbouw van het Europaplein lijkt de PvdA zich in eigen voet te schieten. ‘Hier hadden  we afgesproken om het oordeel over de verbouw van het plein over te laten aan de welstandscommissie Hûs en Hiem. Die kraakte het plan op alle punten en toch wil de PvdA doorzetten. Wij zijn voor de monumentenstatus van het hele plein en dat betekent dat de plannen van CDA-wethouder Koster niet doorgaan. Een kleine aanpassing kan, maar de plannen in de huidige vorm gaan niet door. Die fietstunnels hoeven niet zonodig. Gebruik dat geld ergens anders voor. Iedere dag fietsen er hele kloften vanuit Stiens de stad binnen, maak bij het Valeriusplein een tunnel, dat lijkt me veel nuttiger.’